بیش از یک دهه از پرداخت بخشی از تسهیلات کلان بانک پارسیان گذشته، اما بنا بر داده‌های ارائه‌شده، بیش از ۵۸ هزار میلیارد تومان از مانده این تسهیلات در طبقه مشکوک‌الوصول قرار دارد؛ رقمی که پرسش‌های جدی درباره کیفیت اعتبارسنجی، کفایت وثایق و نتیجه اقدامات حقوقی و اجرایی بانک برای وصول مطالبات ایجاد می‌کند.
به گزارش خبرنگار روزنو، بر اساس گزارش تسهیلات کلان ارسالی بانک پارسیان به بانک مرکزی، این مطالبات به قراردادهای سال‌های ۱۳۸۶ تا ۱۳۹۰ مربوط است. استمرار چنین حجمی از مطالبات مسئله‌دار پس از گذشت این همه سال، مدیران بانک را با پرسشی روشن روبه‌رو می‌کند: برای بازگرداندن این منابع چه اقداماتی انجام شده و حاصل آن دقیقاً چه بوده است؟
سهم سنگین مطالبات ارزی؛ ابهام در ارزش‌گذاری و وصول
طبق داده‌های ارائه‌شده، حدود ۷۳ درصد از این مانده مشکوک‌الوصول به تسهیلات ارزی در قالب یورو، دلار و درهم و ۲۷ درصد باقی‌مانده به تسهیلات ریالی مربوط است. این ترکیب، ضرورت شفاف‌سازی را بیشتر می‌کند؛ بانک باید توضیح دهد مانده تعهدات ارزی با چه نرخی به ریال تبدیل شده، چه میزان از آن اصل بدهی است و چه میزان به سود و سایر متعلقات مربوط می‌شود.
این تفکیک اهمیت اساسی دارد؛ مانده امروز مطالبات را نمی‌توان بدون بررسی اجزای آن، معادل پول پرداخت‌شده در زمان انعقاد قرارداد دانست. تغییر نرخ ارز و انباشت متعلقات می‌تواند فاصله قابل‌توجهی میان مبلغ اولیه تسهیلات و مانده فعلی ایجاد کرده باشد. با این حال، این موضوع از مسئولیت بانک برای توضیح درباره سرنوشت مطالبات و دلایل طولانی‌شدن وصول آنها کم نمی‌کند.
بدهکاران بزرگ؛ پاسخ‌های کوچک کافی نیست
در فهرست ارائه‌شده، بیش از ۱۰ هزار میلیارد تومان از مطالبات به نام «العقیلی» منتسب شده است. همچنین حدود ۶٫۲ هزار میلیارد تومان مربوط به فرپویان سپاهان، ۴٫۶ هزار میلیارد تومان مربوط به شهر نور نقش جهان و ۴٫۴ هزار میلیارد تومان مربوط به کشتیرانی آریاست.
بازرگانی پرقو گستر آمل با حدود ۳ هزار میلیارد تومان، طراحی و مهندسی تأمین قطعات ایران‌خودرو با بیش از ۲٫۱ هزار میلیارد تومان و صنعتی فیکای سبز با حدود ۲ هزار میلیارد تومان نیز در میان نام‌های مطرح‌شده قرار دارند.
انتشار نام و رقم بدهی، تنها آغاز شفافیت است. بانک پارسیان باید برای هر پرونده مشخص کند چه وثایقی دریافت شده، ارزش روز و قابلیت فروش آنها چقدر است، چه مبالغی تاکنون وصول شده و پرونده در چه مرحله‌ای از پیگیری قرار دارد. درباره عنوان «العقیلی» نیز معرفی دقیق شخصیت بدهکار و اشخاص مرتبط با پرونده ضروری است؛ نام مبهم، پاسخگوی مطالبه شفافیت نیست.
هزینه تعلل بر دوش چه کسانی است؟
به گزارش روزنو،مطالبات مشکوک‌الوصول لزوماً به معنای سوخت قطعی منابع نیست، اما نشان‌دهنده تردید جدی در وصول آنهاست. ماندگاری این وضعیت می‌تواند با افزایش نیاز به ذخیره‌گیری، سودآوری و کیفیت دارایی‌های بانک را تحت فشار قرار دهد و ظرفیت تأمین مالی آن را محدود کند.
مسئولیت این پرونده‌ها نیز باید در دو سطح بررسی شود: تصمیم مدیران وقت درباره پرداخت تسهیلات و عملکرد مدیران دوره‌های بعد در وصول آنها. قدیمی‌بودن قراردادها، پاسخ کافی برای ادامه بلاتکلیفی نیست.
بانک پارسیان باید کارنامه وصول این ۵۸ هزار میلیارد تومان را منتشر کند؛ با عدد، زمان‌بندی و نتیجه مشخص. پس از بیش از یک دهه، سهامداران حق دارند بدانند چه میزان از این مطالبات قابلیت بازگشت دارد، چه موانعی باقی مانده و مسئولیت تأخیرها متوجه چه کسانی است.
