مواضع تازه محسن رضایی درباره مذاکره با آمریکا و سرنوشت چندصدکیلوگرم اورانیوم دارای غنای بالا به فاصله کمتر از ۲۴ ساعت پس از انتشار سرمقاله محمدباقر قالیباف در روزنامه اینترنتی وبسایت رهبرشهید درباره نقش چین در پایان دادن به وضعیت «نه جنگ و نه صلح»، بار دیگر طیف تندروی اصولگرا و گروهی که خود را «نواصولگرا» معرفی می‌کند، در مقابل یکدیگر قرار داده است؛ رقابتی که به‌ویژه به این دلیل حائزاهمیت است که در بستر مهم‌ترین مساله سیاست خارجی و دیپلماسی جمهوری اسلامی یعنی تنش ایران و آمریکا شکل گرفته است.
به گزارش روز نو جالب آنکه هم محمدباقرقالیباف و هم محسن رضایی از چهره‌های شاخص جریان اصولگرایی به‌شمار می‌روند و هر دو نیز در ساختار تصمیم‌گیری نظام از جایگاهی تثبیت‌شده و مستحکم برخوردارند، اما از آنجا که به‌ویژه طی این هفته‌ها و ماه‌های اخیر، از دومسیر متفاوت به پرونده آمریکا نزدیک شده‌اند، برخی ابراز نگرانی می‌کنند که مبادا منافع ملی قربانی این رقابت درون‌گفتمانی شود. آن هم در حالی که همزمان با تشدید فعالیت‌ها و تحرکات میانجی‌هایی همچون قطر، پاکستان، ترکیه و حتی چین و روسیه، محسن رضایی هرگونه مذاکره با ایالات‌متحده را در شرایط کنونی منتفی اعلام کرده، اما محمدباقر قالیباف کماکان بر ظرفیت دیپلماسی و نقش‌آفرینی میانجی‌ها برای پایان دادن به وضعیت پرتنش کنونی تاکید دارد.
نیم‌نگاهی به پیشینه دوسردار این روز‌های دیپلماسی
محسن رضایی و محمدباقر قالیباف اگرچه در حال حاضر هردو از تصمیم‌گیران اصلی در ساختار دیپلماسی و سیاست‌خارجی جمهوری اسلامی هستند، اما از جهات دیگری هم به یکدیگر شباهت دارند؛ آنها هردو از فرماندهان باسابقه سپاه پاسداران هستند و هردو در جریان جنگ هشت‌ساله، نقش‌آفرین بودند.
محسن رضایی از سال ۶۰ تا ۷۶، به‌مدت ۱۶سال فرمانده کل سپاه پاسداران بود و در بخش عمده دوران جنگ، عالی‌ترین مسوولیت نظامی این نهاد را برعهده داشت. محمدباقر قالیباف هم از نسل بعدی فرماندهان سپاه به شمار می‌رود. او از سال ۷۶ تا ۷۹ فرمانده نیروی هوایی سپاه بود و سپس به فرماندهی نیروی انتظامی رسید؛ مسوولیتی که تا سال ۸۴ دراختیار داشت. مسیر سیاسی این دو فرمانده پس از خروج از مسوولیت‌های نظامی نیز شباهت‌هایی داشت، هرچند با تفاوت‌هایی در نوع و میزان موفقیت همراه بود. رضایی در سال ۷۶ از فرماندهی سپاه کناره‌گیری کرد و به عضویت مجمع تشخیص مصلحت نظام درآمد؛ او که نزدیک به ۲۴سال مسوولیت دبیری این مجمع را برعهده داشت، همزمان چندین‌بار در انتخابات ریاست‌جمهوری سال‌های ۸۴، ۸۸، ۹۲ و ۱۴۰۰ وارد رقابت انتخاباتی شد و البته هرگز موفقیتی به دست نیاورد. تاجایی‌که شاید بزرگ‌ترین دستاورد او در آخرین تجربه‌اش رقم خورد اگرچه به ریاست‌جمهوری نرسید، اما پس از انتخابات ریاست‌جمهوری سیزدهم، با حکم ابراهیم رییسی به معاونت اقتصادی رییس‌جمهوری رسید.
جالب آنکه قالیباف هم که پس از پایان مسوولیت در نیروی انتظامی، شانس خود را برای تصاحب کرسی ریاست‌جمهوری آزمود و از قضا در همان انتخابات بحث‌انگیز سال ۸۴، همچون رضایی برای نخستین‌بار اعلام کاندیداتوری کرد، همچون او، هرگز به موفقیت نرسید. نکته جالب دیگر آنکه به‌جز انتخابات ۸۸، قالیباف در تمامی ادواری که رضایی اعلام‌کاندیداتوری کرده بود، حضور داشت و حتی در سال ۸۴ هم با اینکه رضایی مدتی پس از اعلام کاندیداتوری، کناره‌گیری کرد، تا پایان در رقابت ماند. قالیباف، اما پس از نخستین شکست انتخاباتی در سال ۸۴، راهی شهرداری تهران شد و تا ۱۲سال بعد در این سمت باقی ماند. البته قالیباف هم در انتخابات ۹۶، پیش از آغاز رای‌گیری به نفع ابراهیم رییسی کناره‌گیری کرد و دوسال بعد، با حمایت دولت وقت، راهی مجلس شد و ریاست مجلس انقلابی را برعهده گرفت.
آخرین مواضع رضایی و قالیباف درباره مذاکرات
محسن رضایی دیروز در گفت‌و‌گو با شبکه المیادین ضمن تاکید موکد بر اینکه چندصد کیلو اورانیوم غنی‌شده تحت هیچ شرایطی از ایران خارج نخواهد شد، تصریح کرد که در شرایط کنونی، هیچ مذاکره‌ای میان تهران و واشنگتن در جریان نیست. به‌گفته دبیر شورای‌عالی امنیت ملی تا زمانی که آمریکا برای جلب اعتماد ایران گام برندارد و تمامی هفت‌شرط تهران را نپذیرد، مذاکره‌ای انجام نخواهد شد. همزمان، اما محمدباقر قالیباف از نقش پکن در پایان دادن به جنگ و عبور از این وضعیت بلاتکلیف «نه جنگ و نه صلح» سخن گفته و خواستار فعال‌ترشدن ظرفیت‌های همکاری و دیپلماسی با بازیگران خارجی به‌ویژه چینی‌ها شده است. قالیباف البته به جز ریاست مجلس، به‌عنوان «نماینده ویژه جمهوری اسلامی در امور چین» نیز فعال است و درنتیجه این تاکید بر نقش پکن به هیچ عنوان دور از انتظار نیست. در واقع اهمیت اصلی این بحث آن است که او در سرمقاله آخرین شماره روزنامه اینترنتی وبسایت رهبرشهید به این مهم پرداخته است.
با این همه، اما اگرچه مواضع تازه محسن رضایی و محمدباقر قالیباف متفاوت به نظر می‌رسد، واقعیت این است که هردو در چارچوب مواضع رسمی جمهوری اسلامی سخن می‌گویند و در عمل نیز با یکدیگر اختلاف‌نظر ندارند، اما تحولات هفته‌های گذشته و به‌ویژه جدال رسانه‌ای بر سر افزایش نقش محسن رضایی، نشان می‌دهد که مساله فراتر از اختلاف‌نظر دو مقام سیاسی است و احتمالا نشانه‌ای دیگر است از اوج‌گیری رقابت دو طیف اصولگرا که هرگز تفاوت دیدگاه‌شان بر سر چگونگی مواجهه با آمریکا و ترکیب تیم مذاکره‌کننده را پنهان نکرده‌اند.
قالیباف؛ از ماموریت اجماع‌سازی تا فشار مخالفان مذاکره
حتما از یاد نبرده‌ایم که محمدباقر قالیباف تا همین چندی پیش، نه‌فقط یکی از چهره‌های اصلی پرونده مذاکرات ایران و آمریکا بلکه مشخصا رییس هیات مذاکره‌کنندگان جمهوری اسلامی در جریان مذاکرات اسلام‌آباد بود. جایگاهی که بنا بر تاکید موکد محمدجعفر قائم‌پناه و عباس عراقچی با پیشنهاد صریح و درخواست مسعود پزشکیان در اختیار قالیباف قرار گرفت و جالب آنکه رییس‌جمهور، مشخصا با هدف تقویت هماهنگی میان بخش‌های مختلف حاکمیت ازجمله مجلس، ایجاد پشتوانه سیاسی برای مذاکرات و همچنین جلب اعتماد طیف‌های گوناگون جریان اصولگرایی دست به این ابتکار و انتخاب زده بود. آن هم در حالی که ازقضا قالیباف نیز پس از پذیرش این مسوولیت، به‌نحوی همین رویکرد را در مدیریت امور پیش گرفت و ازجمله به همین دلیل در انتخاب ترکیب ۸۵ نفره هیات اعزامی به اسلام‌آباد، برخی از سرسخت‌ترین منتقدان هرگونه مذاکره و توافق با آمریکا همچون محمود نبویان را هم با خود به پاکستان برد تا مگر با به‌کارگیری آنان در مسیر مذاکرات اسلام‌آباد، از کارشکنی احتمالی آنان درصورت دستیابی به توافق جلوگیری کند.
اما این تلاش برای ایجاد اجماع نه‌تنها کمکی به اوضاع نکرد، بلکه باعث شد فشار‌ها به‌مراتب زودتر از آنچه انتظار می‌رفت یعنی حتی پیش از امضای تفاهمنامه آغاز شود و در روز‌های بعد هم، چنان شدت گرفت که خیلی زود، دامنه بحث به فضای رسانه‌ای نیز رسید. البته درنهایت این بدبینی عمیق تندرو‌های نزدیک به جبهه پایداری نبود که زمینه فروپاشی تفاهمنامه اسلام‌آباد را فراهم کرد، اما آنطورکه در ادامه برخی ناظران مدعی شدند، این کارشکنی‌ها نیز در افزایش اعتماد به نفس جریان موسوم به «آتش به اختیاری» که تحولات بعدی را رقم زد، بی‌تاثیر نبود؛ بنابراین ایده قالیباف یعنی نزدیک نگه داشتن مخالفان، نه‌تنها مانع کارشکنی نشد بلکه مسیر را برای تندروها هموارتر کرد.
رضایی؛ حمایت گسترده تندروها از ارتقای جایگاه سرلشکر در ساختار تصمیم‌گیری
در سوی دیگر، محسن رضایی که پس از تغییرات در شورای‌عالی امنیت ملی به دبیری این شورا و نمایندگی رهبری رسید، به‌تدریج در مرکز توجه تحولات دیپلماتیک قرار گرفت. روندی که احتمالا وقتی به اوج رسید که او رسما مخاطب نامه جی‌دی ونس قرار گرفت. به‌ویژه آنکه ونس به‌عنوان معاون دونالد ترامپ پیشتر در جریان مذاکرات اسلام‌آباد رییس هیات آمریکایی و طرف اصلی محمدباقر قالیباف بود، اما این تنها تحول مهم روز‌های گذشته نبود که جایگاه ارتقایافته محسن رضایی را اثبات می‌کرد. او همچنین انتهای هفته گذشته راهی مسکو ش و در دیداری که بنابر اعلام رسانه‌ها تا حدود سه‌ساعت نیز به طول انجامید، با ولادیمیر پوتین رییس‌جمهور روسیه مذاکره کرد.
با این همه مقام‌های رسمی در مدت اخیر همواره تلاش کرده‌اند که میان مسوولیت مهم قالیباف و جایگاه تازه رضایی تفکیک قائل شوند. چنانکه اسماعیل بقایی در نشست مطبوعاتی روز ۱۱ آبان‌ماه سخنگوی وزارت خارجه در حالی با رد هرگونه تغییر در ترکیب تیم مذاکره‌کننده از قالیباف به‌عنوان مسوول این تیم نام برد که در عین حال گفت تصمیم‌گیری درباره پاسخ به نامه ونس به رضایی مربوط می‌شود. در واقع به‌گفته سخنگوی دستگاه دیپلماسی جمهوری اسلامی اگرچه قالیباف نیز کماکان در راس تیم مذاکرات نقش‌آفرین است، اما جایگاه محسن رضایی در قامت دبیر شورای‌عالی امنیت ملی به او این امکان را می‌دهد که تصمیم بگیرد اساسا مذاکره‌ای در کار خواهد بود یا نه!
جالب آنکه همزمان با ارتقای جایگاه محسن رضایی، حمایت رسانه‌های تندرو از او نیز به‌شدت افزایش یافته است. خبرگزاری فارس همین چند روز پیش با انتشار مطلبی با عنوان «چرا حمایت‌ها از محسن رضایی، حامیان قالیباف را عصبانی می‌کند»، به بازنشر و برجسته‌سازی روایتی پرداخت که پیشتر در رجانیوز منتشر شده بود. پرسشی که در این مطلب مطرح شده، فارغ از آنکه فارس و رجانیوز چگونه به آن پاسخ می‌دهند، نشان می‌دهد که افزایش وزن سیاسی و دیپلماتیک رضایی به‌شدت موردپسند تندروها و رسانه‌های منتسب‌به این طیف از نیرو‌های سیاسی است. آن‌هم در حالی که رجانیوز صفر تا صد مسوولیت تصمیم‌گیری در ارتباط با پذیرش آتش‌بس و نفس ورود به مذاکرات اسلام‌آباد را متوجه قالیباف می‌داند و پیوسته او را در مقام متهم ردیف نخست موردمحاکمه قرار می‌دهد. رویکردی که نشان می‌دهد تندرو‌های اصولگرا عملا به این تحلیل رسیده‌اند که می‌توانند با ادامه تلاش در راستای تضعیف جایگاه قالیباف، موازنه در پرونده مذاکرات را به‌سود آنچه خود می‌پسندند، بازتعریف کنند.
آن هم در حالی که رسانه‌های نزدیک به طیف میانه‌روتر جریان اصولگرایی همچون خبرآنلاین و عصرایران با انتقاد از این دوگانه‌سازی رسانه‌ای تندروها، نه‌تنها اختلاف‌افکنی میان قالیباف و رضایی را ساختگی می‌دانند، بلکه نسبت‌به پیامدهایش علیه منافع ملی و مصالح نظام هشدار می‌دهند و معتقدند که هزینه آنچه تندروها دنبال می‌کنند، درنهایت از جیب امنیت ملی پرداخت خواهد شد. بدین‌ترتیب اگرچه اختلاف محسن رضایی و محمدباقر قالیباف بیشتر برساخته طیف‌های گوناگون اصولگرا به نظر می‌رسد، اما ظاهرا اختلاف این طیف‌های سیاسی و رسانه‌ای جدی است!
چند پیام پنهانی در یک پیام تند و تیز پایداری
یکی از نشانه‌های روشن‌تر این رقابت درون‌گفتمانی، موضع‌گیری تازه محمود نبویان است. او که از چهره‌های شاخص جبهه پایداری است، ابتدای هفته جاری در پیامی توئیتری محسن رضایی را خطاب قرار داد و صراحتا از او خواست که ترکیب تیم مذاکره‌کننده را تغییر دهد. نبویان طرفداران مذاکره و کسانی را که به تعبیر او درپی فراهم کردن «پنجره خروج» برای ترامپ هستند، به باد انتقاد گرفته و خواستار کنار گذاشتن افرادی شده که آنها را حامی توافق‌های خسارتبار گذشته از برجام تا اسلام‌آباد می‌داند. البته نبویان به‌طورمشخص به نام محمدباقر قالیباف اشاره نکرده، اما باتوجه به آنکه قالیباف هدایت تیم مذاکره‌کننده در اسلام‌آباد را برعهده داشت، این درخواست می‌تواند متوجه رییس مجلس باشد.
جالب آنکه نبویان در اردیبهشت‌ماه درخواستی مشابه را خطاب به قالیباف مطرح کرده و از او خواسته بود که مدافعان برجام را از تیم مذاکره‌کننده اسلام‌آباد کنار بگذارد. نبویان البته خوب می‌داند که محسن رضایی نیز قرار نیست پاسخی به درخواستش بدهد و دقیقا به همین دلیل است که می‌توان گفت انگیزه اصلی او از طرح این پیام، آن هم به‌طورعمومی، ارسال این پیام است که حالا پایداری‌ها به قالیباف هم با همان چشمی می‌نگرند که به امثال حسن روحانی و جواد ظریف که در امضای برجام نقش‌آفرین بودند، نگاه می‌کنند. پیامی که البته سوی دیگر آن، خواه ناخواه این خواهد بود که این جریان تندرو، از ارتقای جایگاه محسن رضایی در ساختار تصمیم‌گیری نیز حمایت می‌کند. حمایتی که البته در عین حال حاوی هشداری جدی نیز هست چراکه در عین حال این پیام را هم می‌توان از پیام نبویان خواند که تندروها می‌توانند ظرف تنها چندماه، همانطورکه از قالیباف عبور کردند، از رضایی نیز عبور کنند!
تحلیل غلامعلی جعفرزاده‌ایمن‌آبادی درباره تقابل قالیباف-رضایی در تنش ایران-آمریکا
گفتیم اگرچه محمدباقر قالیباف و محسن رضایی به‌واقع با یکدیگر اختلافی ندارند و اختلافی که در فضای رسانه‌ای به چشم می‌آید نیز بیشتر با همان انگیزه‌های سیاسی ـ رسانه‌ای ایجاد شده، اما واقعیت این است که حتی یک اختلاف ساختگی در فضای رسانه‌ای نیز می‌تواند در این اوضاع پرتنش در روابط ایران و آمریکا، مسیر مذاکرات را منحرف کند. نکته‌ای که غلامعلی جعفرزاده‌ایمن‌آبادی نیز به آن اشاره کرده و در تحلیل این تحولات به «جهان‌صنعت» گفته «تصورم این است که حتی آمریکایی‌ها و شخص آقای جی‌دی‌ونس هم برای اختلاف‌افکنی به‌سمت محسن رضایی آمده و به نظر می‌رسد که با نامه‌نگاری مستقیم با آقای محسن رضایی، می‌خواستند تفرقه ایجاد کنند.»
مقایسه توان دیپلماتیک قالیباف و رضایی برای عبور از «نه جنگ، نه صلح»
این نماینده ادوار مجلس با اشاره به پیشینه سیاسی محسن رضایی و محمدباقر قالیباف به‌عنوان دوفرمانده پیشین سپاه که وارد سیاست شده‌اند، تاکید کرد که «متاسفانه هیچ‌یک از توانایی کافی برای پیشبرد دیپلماسی و سیاست‌خارجی در پرونده‌ای با این میزان از حساسیت برخوردار نیستند، اما درمجموع امتیاز‌هایی که آقای رضایی دارد، از جهاتی بیش از آقای قالیباف است.» او بر این اساس به نقش مهم محسن رضایی در جریان امضای قطعنامه ۵۹۸ اشاره کرد و گفت: «در واقع این آقای رضایی بود که نخستین گام را برداشت، نه مرحوم هاشمی‌رفسنجانی؛ آقای رضایی در آن مقطع در نامه‌ای به امام درباره اوضاع کشور توضیح داد که زمینه‌ساز تحولاتی بعدی و خاتمه جنگ هشت‌ساله شد.» او در عین حال با اشاره به حمایت نسبی تندروها از محسن رضایی یادآور شد: «جناح تندرو به آن میزان که با آقای قالیباف مشکل دارد، با آقای رضایی مشکلی ندارد.» این نماینده ادوار مجلس همچنین با انتقاد از برخی خبرسازی‌ها همچون آنچه چندی پیش درخصوص تلاش برای ترور قالیباف منتشر شد، گفت: «فکر نمی‌کنم کسی بخواهد آقای قالیباف را ترور کند!»
مهم نیست چه کسی جنگ را تمام می‌کند، مهم این است که جنگ را تمام کنیم!
جعفرزاده‌ایمن‌آبادی در عین حال با بیان اینکه «هرکس بتواند کشور را از این وضعیت نجات بدهد، دست به کار بزرگی زده» بر لزوم حمایت کامل از تمامی تصمیم‌گیران این عرصه تاکید کرد و گفت: «این را به مزاح می‌گویم؛ آقای محسن رضایی به تمام آرزو‌هایی که داشت، رسید. ایشان شاید در خواب هم نمی‌دید که معاون رییس‌جمهور آمریکا با او نامه‌نگاری کند یا سه‌ساعت با رییس‌جمهور روسیه دیدار کند بنابراین شاید بتوان گفت بزرگ‌ترین برنده تحولات اخیر، خود آقای رضایی است!» او در عین حال بر اهمیت عقلانیت در مسیر دیپلماسی تاکید کرد و گفت: «متاسفانه ما عقلانیت را کم می‌بینیم، اما کماکان امیدوارم هرکسی مسوولیت دارد، عقلانی رفتار کند و اجازه ندهد که دشمن تصور کند فضای چنددستگی در کشور وجود دارد.» این نماینده ادوار مجلس با تاکید بر اهمیت موضع‌گیری‌های اخیر عباس عراقچی و محمدباقر قالیباف در مسیر بهبود شرایط برای عبور از وضعیت «نه جنگ، نه صلح» گفت: «فکر نمی‌کنم آقای محسن رضایی به این سادگی از این جایگاه بگذرد، اما مهم‌تر این است که بتواند از این ماه عسل جایگاه دبیری شعام عبور کند و با درایت کشور را هم از این اوضاع عبور دهد.» جعفرزاده‌ایمن‌آبادی در عین حال با تاکید بر اینکه حمایت جریان نزدیک به رییس مجلس از دبیر شعام برای پیشبرد مذاکرات دور از ذهن به نظر می‌رسد، گفت: «امیدوارم آقای قالیباف به آقای رضایی کند و درمجموع به هر نحو ممکن، از این شرایط بلاتکلیف «نه جنگ، نه صلح» خارج شویم.»
همزمان با نامه‌نگاری وزیر امور خارجه ایران به سازمان ملل و آژانس رقم خورد
ادامه تلاش دوحه برای کاهش اختلافات تهران و واشنگتن
جهان صنعت – همزمان با ادامه تحرکات دیپلماتیک برای نزدیک‌کردن مواضع تهران و واشنگتن عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران در نامه‌ای به دبیرکل سازمان ملل، رییس شورای امنیت و مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی خواستار محکومیت پیشنهاد پاداش ۲۰میلیون دلاری آمریکا برای دریافت اطلاعات درباره برنامه هسته‌ای ایران شد. عراقچی در این نامه با تاکید بر اینکه وزارت خارجه آمریکا در قالب برنامه «پاداش برای عدالت» برای دریافت اطلاعات درباره برنامه هسته‌ای ایران ازجمله اطلاعات مربوط به دانشمندان، کارکنان، تاسیسات و تجهیزات هسته‌ای، تا سقف ۲۰میلیون دلار پاداش و امکان انتقال به مکانی دیگر در نظر گرفته این اقدام را تشویق به جاسوسی و تهدیدی علیه امنیت تاسیسات و کارکنان هسته‌ای کشور دانست و هشدار داد که چنین اقدامی می‌تواند دانشمندان و نیرو‌های فنی را درمعرض تهدید، خرابکاری و اقدامات خشونت‌آمیز قرار دهد.
وزیر امور خارجه ایران با اشاره به احتمال سوءاستفاده از اطلاعات محرمانه پادمانی، از رافائل گروسی خواست تدابیر لازم را برای جلوگیری از افشای اطلاعات مرتبط با فعالیت‌های آژانس اتخاذ کند و موضوع را به شورای حکام ارجاع دهد. همزمان وزارت خارجه قطر اعلام کرد که تلاش‌های این کشور برای نزدیک‌کردن مواضع ایران و آمریکا همچنان ادامه دارد و در روز‌های اخیر شتاب بیشتری گرفته است. ابراهیم‌بن‌سلطان‌الهاشمی، مدیر اداره رسانه و ارتباطات وزارت خارجه قطر با اشاره به سفر نخست‌وزیر این کشور به واشنگتن و دیدار او با جی‌دی ونس، معاون رییس‌جمهور آمریکا و دونالد ترامپ گفت این رایزنی‌ها بر وضعیت منطقه و راه‌های پیشبرد مذاکرات ایران و آمریکا متمرکز بوده است. به‌گفته او، دیدار با ترامپ مثبت ارزیابی شده و میانجی‌گران همچنان برای کاهش فاصله مواضع دوطرف تلاش می‌کنند. مقام قطری از دریافت پاسخ‌های مثبت از سوی تهران و واشنگتن خبر داد و گفت هدف اصلی این تلاش‌ها پایان‌دادن به وضعیت «نه جنگ و نه صلح» و کاهش نااطمینانی در منطقه است.
در همین حال، عراقچی نیز در موضع‌گیری‌های اخیر خود بر ضرورت بازگشت واشنگتن به مسیر دیپلماسی تاکید کرده است. او در گفت‌و‌گو با ایرنا، با بیان اینکه جنگ نه از مسیر نظامی و نه با تشدید تحریم‌ها پایان می‌یابد، تصریح کرد تنها راه‌حل استفاده از زبان احترام و عمل به مطالبات و شروط ایران است. وزیر خارجه هشدار داد که ادامه فشار اقتصادی و تحریم‌ها به نتیجه مورد نظر آمریکا منجر نخواهد شد. این مواضع در شرایطی مطرح می‌شود که قطر از پیشرفت در تلاش‌های میانجیگرانه سخن می‌گوید، اما مقام‌های ایرانی همچنان تاکید دارند آغاز هرگونه مذاکره به پاسخ روشن واشنگتن به شروط تهران وابسته است.
