پیشنهاد انتخاب وزرا به سبک مناظرات انتخاباتی 92
روزنو-یکم؛ مدل سنتى با شعار انتخاباتى همخوانى ندارد
آقاى رییس جمهور! سنت شکنى کنید.مدل انتخاب هنوز سنتى است؛ برحسب سالیان خاک گرفته، رییس جمهور منتخب و کمیته مربوطه، افرادى که می شناسند را انتخاب می کنند. این "شناختن و دوستى" ، بر شعار انتخاباتى (خرد جمعى) چیرگى می یابد و کم کم حوزه انتخاب به پارامترهاى خصوصى تر محدود میشوند و شعارهاى انتخاباتى حسن روحانى - امید و تدبیر و نگرانى بر آزادى و امنیت و حرمت فردى - رنگ می بازند.
آقاى روحانى؛ چرا لیست وزراى پیشنهادى را قبل از ارائه به مجلس، حداقل با جمع بزرگترى از هوادارانتان به مشورت نمی گذارید ؟
مطمئن باشید خرد جمعى حتى در این راهکار بیشترین کمک را به شما خواهد کرد و افق جدید و مبارکى پیش رویتان گشاده خواهد کرد.
دوم ؛ترکیب تجربه و جوانى با نظرخواهى محیطى
اگر قرار باشد وزرا و وکلای قدیمى به کابینه دعوت شوند که گویا همه باید تسلیم شویم! - که البته تنها حُسنش در معتمد بودنشان است -کابینه اى نسبتا پیر و کم جنب و جوش خواهیم داشت و در آینده معاونین و مدیران کل وزارتخانه ها از اهمیت اجرایى بیشترى برخوردار خواهند بود، به همین دلیل ناچار پیشنهاد می شود انتخاب معاونین و مدیران کل ستادى و استانى بر اساس نظرخواهى پرسنل هر وزارتخانه صورت گیرد تا بیش از هر چیز بر شعارهاى انتخاباتى رییس جمهور منتخب و آرا و خرد جمعى استوار گردد ، هرچند آرزو داریم انتخاب وزرا به همین سیاق انجام شود که می دانیم نمى شود!
سوم ؛ نظریه پردازى یا توانایى اجرایى؟
وزیر بایست دو خصلت مهم دارا باشد: اول اینکه به آخرین دستاوردهاى فنى و تئوریک حوزه وزارتخانه مطلع و ورزیده باشد و دیگر این که سوابق اجرایى قابل قبولى در آن حوزه داشته باشد. افزون بر آن، شخصیت امرانه اش در طول زمان اثبات شده باشد ؛ " متملق و ماشین امضا" نباشد. اکثر کشورهاى پیشرفته داراى وزراى هوشمند و نظریه پرداز و معاونین سخت کوش اجرایى هستند، اما در کشور ما متفاوت است. در اینجا وزرا بیشتر کار می کنند و معاونین و مدیران پایین تر فکر می کنند و تصمیم سازى می کنند .
از سوى دیگر به تاسف می بینیم برخى از افراد پیشنهادشده اگر به بخش خصوصى می رفتند،به دلیل کار زدگى، توانایى اداره یک شرکت تولیدى بزرگ را هم نداشتند و از حوزه صنعت یا کشاورزى و تولید فقط گشت و گذارش را بهره -نه تجربه ! -برده اند.
جناب رییس جمهور منتخب، در یک ارزیابى ساده بررسى کنید آن دسته که این سالها از مسئولیت دولتى دور بوده اند، آیا در بخش خصوصى به موفقیت نایل شده اند؟ یا از نظر تئوریک علیرغم سالها سابقه وزارت و ریاست و وکالت، توانایى نوشتن یک یا دو کتاب ارزشمندعلمى!! در حوزه کارى خودشان داشته اند و نظریه جدیدى براى ایران فردا ارایه داده اند؟! شاید کمى درنگ جایز است.
چهارم؛ شیوه ارزیابى چیرگى و هوشمندى وزرا
از معضلات وزراى ما عدم چیرگى و هوشمندى شخصى است که مکمل بخش بالایى است . فى الواقع لطمه اى که فرهنگ، اقتصاد ، سیاست و حتى امنیت از مدیران بى هوش و کم عرضه مى بیند کمتر از جنگ و زلزله و تحریم نیست. همانگونه که مردم در طى مناظره ها به چیرگى و هوشمندى تان ایمان یافتند. شما نیز با دعوت از کاندیداهاى وزراتخانه هاى اصلى از آنها بخواهید برنامه هاى خود را ارایه و در حضور مثلا یکصد داور و کارشناس و مشاورانتان مورد پرسش واقع شوند. پخش این داوری از رادیو و تلویزیون موجب اعتماد بیشتر مردم به وزراى شما خواهد شد.
وزارتخانه هاى ارشاد، اقتصاد، رفاه، صنایع، کشاورزى و البته بانک مرکزى از اهمیت بیشترى برخوردارند. از سوى دیگر نمایندگان مجلس با تسلط بیشتر بر برنامه و روحیات کاندیداها می توانند کمک کار دولت شوند. شما میدانید بسیارى از برنامه هاى کاندیداها را کارشناسان دولتى تهیه می کنند و گاه از روى هم کپى می کنند و مشاورین شما هر چقدر علامه دهر باشند، از خطا و فراموشى مصون نیستند و گاه دوستى هاى قدیمى موجب قبولى از فیلتر "کمیته انتخاب وزرا "میشود و گاه لا پوشانى و نان قرض دادن و خجالتهاى مرسوم مزید بر علت می شوند.
اما برای رسیدن به اهداف دولت و تدبیر باید بر این گونه موارد فائق آمد.
* مهدی حماسی