بدترین سناریو از محاصره دریایی چیست؟
دنیای اقتصاد: تداخل در مسیرهای تجاری و حملونقل دریایی، رکود حاکم بر بخش تولید را تشدید کرده است. تنشهای نظامی و محدودیتهای لجستیک در شرایطی رخ داده است که بسیاری از بنگاهها پیش از این نیز با ناترازی انرژی، کمبود نقدینگی و اختلال در تامین مواد اولیه مواجه بودند.
وابستگی بخشی از صنایع به واردات تجهیزات و نهادههای تولید، نگرانیها را درباره اختلال در زنجیره تامین و افت ظرفیت تولید افزایش داده است. کارشناسان معتقدند در صورت تداوم محاصره دریایی، صنایعی مانند فولاد، پتروشیمی، خودرو و معدن بیش از سایر بخشها در معرض افزایش هزینههای تولید و محدودیت در تامین مواد اولیه قرار خواهند گرفت.
برآورد تحلیلگران نشان میدهد رشد هزینههای لجستیک، سرمایه در گردش بنگاهها را تحت فشار قرار داده و خطر کاهش ظرفیت یا توقف برخی واحدهای تولیدی را افزایش میدهد. با این حال، استفاده از مسیرهای جایگزین و تسریع در روند تصمیمات اجرایی، میتواند بخشی از تبعات این چالش را مهار کند.
به عقیده کارشناسان، در سناریوی بدبینانه، محدودیت طولانی مسیرهای حمل و نقل دریایی و زمینی، زنجیره تامین داخلی را مختل کرده و صنایع وابسته به فناوریهای پیشرفته، پتروشیمی، خودروسازی و تولید تجهیزات تخصصی را با کاهش تولید یا حتی تعطیلی موقت مواجه خواهد کرد.
اما در سناریوی میانه، امکان جبران بخشی از کمبودها از طریق شتاب بخشی به تولید داخلی، استفاده از مسیرهای هوایی و زمینی جایگزین با هماهنگی با نهادهای دولتی وجود دارد، اما فشار مالی و افزایش هزینهها برای صنایع همچنان وجود خواهد داشت. با این حال در هر دو حالت، نیروی کار متخصص، جریان سرمایه و تابآوری بخش صنعت تحت فشار قرار میگیرد. بنابراین تضمین عرضه پایدار محصولات و حفظ اشتغال نیازمند هماهنگی دقیق و تصمیمگیری سریع میان دولت و بخش خصوصی است.
تحلیلگران هشدار میدهند که تداوم محاصره دریایی ایران برای بیش از دو ماه، حتی با وجود تلاشهای دولت برای مدیریت بحران، میتواند تبعات قابل توجهی برای تولید و تجارت کشور به همراه داشته باشد. فعالان بخش خصوصی معتقدند صنایع کشور وابستگی بالایی به واردات مواد اولیه، قطعات صنعتی و تجهیزات دارند و اختلال مستمر در مسیرهای دریایی، زنجیره تامین را با فشار جدی مواجه میکند.