جنگ احتمالی ایران و آمریکا چگونه خواهد بود؟

در مورد جنگ احتمالی ایران و آمریکا، تحلیل‌های متفاتی ارائه شده است. بیشتر این تحلیل‌ها از جانب انسان‌های استراتژیست، تحلیلگران و متخصصان ارائه شده است. اما نظر هوش مصنوعی درباره این جنگ چیست؟

از هوش مصنوعی درباره ابعاد مختلف جنگ احتمالی ایران و آمریکا پرسیدیم.

به گزارش روز نو البته شایان ذکر است که در پاسخ به پرسش‌های چندگانه درباره جنگ، هرگونه تحلیلی، بر پایه سناریوسازی و ارزیابی توانمندی‌های نظامی و ژئوپلیتیکی استوار است و قطعیت ندارد. با این حال، بر اساس گزارش‌های معتبر و تحلیل کارشناسان نظامی، می‌توان به پرسش‌های زیر پاسخ داد:

۱. مهم‌ترین نقاط ضعف آمریکا در جنگ احتمالی با ایران چه خواهد بود؟

نقاط ضعف اصلی آمریکا در یک سناریوی درگیری با ایران عبارتند از:

· فاصله جغرافیایی و خطوط طولانی تدارکاتی: آمریکا برای هرگونه عملیات نظامی گسترده علیه ایران، نیازمند استقرار نیرو‌ها و تجهیزات عظیم در منطقه است. پایگاه‌های نظامی آمریکا در کشور‌های حاشیه خلیج فارس (مانند قطر، کویت، بحرین، امارات و عربستان) و همچنین ناوگان دریایی آن در آب‌های منطقه، در تیررس موشک‌ها و نیرو‌های نیابتی ایران قرار دارند. حفظ این خطوط تدارکاتی در برابر حملات چریکی، موشکی و پهپادی بسیار دشوار و هزینه‌بر خواهد بود.

· آسیب‌پذیری پایگاه‌ها و ناوگان دریایی: پایگاه‌های نظامی آمریکا در منطقه در فاصله بسیار نزدیکی از ایران قرار دارند (مثلاً پایگاه‌های هوایی در قطر، کویت و امارات متحده عربی). این پایگاه‌ها در برابر حجم بالای موشک‌های بالستیک و کروز ایران و همچنین پهپاد‌های انتحاری بسیار آسیب‌پذیر هستند. ناو‌های هواپیمابر آمریکا نیز در تنگه هرمز و خلیج فارس با تهدید جدی موشک‌های ضدکشتی، قایق‌های تندرو و مین‌های دریایی مواجه‌اند.

· عدم محبوبیت جنگ افغانستان و عراق در افکار عمومی آمریکا: افکار عمومی آمریکا پس از تجربیات تلخ و پرهزینه جنگ‌های بلندمدت در افغانستان و عراق، تمایل چندانی به درگیری نظامی جدید و پرهزینه در خاورمیانه ندارد. هرگونه تلفات سنگین آمریکایی یا طولانی شدن جنگ، فشار داخلی را برای خروج از جنگ به شدت افزایش خواهد داد.

· پیچیدگی جنگ نامتقارن و چریکی: ایران به جای رویارویی کلاسیک، از راهبرد جنگ نامتقارن استفاده خواهد کرد. آمریکا در جنگ با گروه‌های چریکی در عراق و افغانستان با موفقیت چندانی رو‌به‌رو نبود. ایران با بهره‌گیری از نیرو‌های نیابتی در سراسر منطقه (عراق، سوریه، لبنان، یمن) می‌تواند جنگ را به کل منطقه گسترش دهد و آمریکا را در باتلاقی جدید فرو برد.

· وابستگی اقتصاد جهانی به نفت منطقه: هرگونه درگیری وسیع در منطقه خلیج فارس، منجر به تلاطم شدید در بازار نفت و افزایش قیمت آن خواهد شد. این موضوع مستقیماً به اقتصاد آمریکا و متحدانش آسیب می‌زند و می‌تواند ائتلاف بین‌المللی علیه ایران را تضعیف کند.

۲. آیا ایران می‌تواند به ارتش آمریکا ضربه بزند؟

بله، ایران توانایی وارد کردن خسارات قابل توجه و جدی به نیرو‌های آمریکایی را دارد، اما نه به معنای نابودی کامل ارتش آمریکا.

۳. نقاط قوت و ضعف ایران در جنگ با آمریکا چیست؟

· قابلیت‌های ایران:

· موشکی و پهپادی: ایران دارای بزرگترین و متنوع‌ترین زرادخانه موشکی بالستیک و کروز در منطقه است. این موشک‌ها با برد و دقت متفاوت، می‌توانند پایگاه‌های نظامی آمریکا، ناو‌های جنگی و تأسیسات حیاتی متحدان آمریکا را هدف قرار دهند. برنامه پیشرفته پهپادی ایران نیز امکان حملات دقیق و کم‌هزینه را فراهم می‌کند.

· جنگ دریایی در آب‌های کم‌عمق: ایران با در اختیار داشتن سواحل شمالی خلیج فارس و تنگه هرمز، می‌تواند با استفاده از قایق‌های تندرو، مین‌گذاری، موشک‌های ساحل‌به‌دریا و زیردریایی‌های کوچک، ناوگان آمریکا را به چالش بکشد.

· نیرو‌های نیابتی (محور مقاومت): ایران از طریق شبکه گسترده‌ای از گروه‌های متحد در عراق، سوریه، لبنان (حزب‌الله) و یمن (انصارالله) می‌تواند جنگ را به پایگاه‌ها و منافع آمریکا در سراسر منطقه گسترش دهد و آنها را هدف حملات موشکی، پهپادی و زمینی قرار دهد.

· محدودیت‌های ایران:

· نبود نیروی هوایی مدرن: نیروی هوایی ایران در مقایسه با نیروی هوایی آمریکا بسیار قدیمی و ناکارآمد است و نمی‌تواند برای کسب برتری هوایی رقابت کند.

· دفاع هوایی محدود: اگرچه ایران سامانه‌های دفاع هوایی پیشرفته‌ای (مانند S-۳۰۰ و باور ۳۷۳) در اختیار دارد، اما توانایی مقابله با حملات هوایی گسترده و شبانه‌روزی آمریکا را در سراسر خاک خود نخواهد داشت.

· فقدان قدرت دریایی در آب‌های عمیق: نیروی دریایی ایران توانایی مقابله با ناوگان آمریکا در آب‌های آزاد و دور از سواحل خود را ندارد و نبرد دریایی محدود به آب‌های نزدیک ساحل و تنگه هرمز خواهد بود.

۳. جنگ احتمالی چگونه خواهد بود؟

جنگ احتمالی آمریکا و ایران یک جنگ تمام عیار کلاسیک (مانند جنگ عراق در سال ۲۰۰۳) نخواهد بود، بلکه ترکیبی پیچیده از جنگ‌های هوایی، موشکی، دریایی، سایبری و نامتقارن خواهد بود.

این جنگ احتمالا چند مرحله خواهد داشت:

· مرحله اول - تبادل حملات هوایی و موشکی: جنگ به احتمال زیاد با یک درگیری محدود آغاز و سپس تشدید می‌شود. آمریکا تلاش خواهد کرد با حملات هوایی و موشکی گسترده، زیرساخت‌های نظامی، پایگاه‌های موشکی، مراکز فرماندهی و تأسیسات هسته‌ای ایران را نابود کند. ایران نیز بلافاصله با صد‌ها یا حتی هزاران موشک بالستیک و کروز و پهپاد، پایگاه‌های آمریکا در منطقه و اهداف حیاتی در کشور‌های متحد آمریکا را هدف قرار خواهد داد.

· مرحله دوم - نبرد دریایی برای تسلط بر تنگه هرمز: همزمان، نبرد شدیدی برای کنترل یا مختل کردن تردد در تنگه هرمز روی خواهد داد. ایران با مین‌گذاری، قایق‌های تندرو و موشک‌های ضدکشتی سعی در بستن تنگه و هدف قرار دادن ناو‌های آمریکایی خواهد داشت.

· مرحله سوم - گسترش جنگ به منطقه: گروه‌های نیابتی ایران در عراق، سوریه، لبنان و یمن حملات خود را علیه پایگاه‌ها و نیرو‌های آمریکایی و متحدان منطقه‌ای آن (به ویژه اسرائیل و عربستان) آغاز خواهند کرد. این حملات می‌تواند شامل موشک‌باران، حملات پهپادی و حملات زمینی باشد. آمریکا نیز ممکن است به مواضع این گروه‌ها در کشور‌های مختلف حمله کند.

· مرحله چهارم - جنگ فرسایشی و سایبری: پس از فروکش کردن موج اولیه حملات، جنگ به یک درگیری فرسایشی تبدیل می‌شود. جنگ سایبری علیه زیرساخت‌های نفتی، شبکه‌های برق و سیستم‌های مالی دو طرف و متحدانشان تشدید می‌شود. ایران با جنگ چریکی و حملات پراکنده موشکی و پهپادی، نیرو‌های آمریکا را در منطقه تحت فشار نگه می‌دارد.

· نتیجه: پیروزی قاطع نظامی برای هیچ یک از طرفین ممکن نیست. آمریکا می‌تواند خسارات سنگینی به ایران وارد کند، اما قادر به اشغال یا سرنگونی سریع نظام جمهوری اسلامی نخواهد بود. ایران نیز با وجود توانایی وارد کردن خسارت، قادر به بیرون راندن نیرو‌های آمریکایی از منطقه یا نابودی کامل قدرت نظامی آن نیست.

۴. بزرگترین نقطه ضعف و قوت ایران در جنگ احتمالی چیست؟

· بزرگترین نقطه قوت ایران: راهبرد جنگ نامتقارن و عمق استراتژیک منطقه‌ای. ایران با بهره‌گیری از این راهبرد، جنگ را از مرز‌های خود فراتر برده و به سراسر منطقه گسترش می‌دهد. این موضوع محاسبات هزینه-فایده آمریکا را به هم می‌ریزد و امکان پیروزی سریع و کم‌هزینه را از بین می‌برد. توان موشکی و پهپادی دوربرد و دقیق، ستون فقرات این راهبرد است.

· بزرگترین نقطه ضعف ایران: ضعف شدید در توانایی‌های متعارف هوایی و دفاع هوایی یکپارچه. ایران قادر به مقابله با نیروی هوایی برتر آمریکا در آسمان کشورش نیست. این به آمریکا امکان می‌دهد با آزادی عمل نسبتاً بالایی به شناسایی، هدف‌یابی و انهدام اهداف حیاتی در عمق خاک ایران بپردازد و زیرساخت‌های نظامی و اقتصادی کشور را به شدت آسیب‌پذیر کند.