با نزدیک شدن به انتخابات شورای شهر هفتم تهران، اقدامات علیرضا زاکانی که رشته تحصیلی اش پزشکی هسته‌ای و ربطی به حوزه مدیریت شهری ندارد، عجیب و سؤال‌برانگیز شده است.
به گزارش روز نو زاکانی در شرایطی که کشور تورم ۱۱۸ درصدی کالا و خوراکی را تجربه می‌کند و زندگی در تهران سخت و دشوار شده به دنبال طرح «تورم صفر» در پایتخت است. قرار است قیمت ۱۲ قلم کالای اساسی برای مدت ۶ ماه، از مهر ۱۴۰۵ تا فروردین ۱۴۰۶، در میدان میوه و تره‌بار و فروشگاه‌های شهروند ثابت بماند. شهردار تهران همچنین از اختصاص کمک ماهانه حدود ۳.۵ تا ۴ میلیون تومان به خانواده‌هایی خبر داده که در سال ۱۴۰۵ صاحب فرزند شوند! مشخص نیست منابع مالی برای چنین اقداماتی از کجا تأمین خواهد شد؟ سیاسیون بر این باورند که زاکانی به دنبال انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۷ مانند احمدی‌نژاد قصد دارد از بهشت به پاستور برود. پرسش این است که شهردار با کدام مجوز با پول شهروندان تهرانی می‌خواهد این اقدامات را انجام دهد؟ پرسش دیگر این است که چنین امکانات و منابع چگونه تامین می‌شود؟ ماجرا چیست؟
نزدیک شدن به آرزوی دیرینه
علی صوفی، فعال سیاسی اصلاح‌طلب، درباره عملکرد علیرضا زاکانی در شهرداری تهران گفت: این رفتار از آقای زاکانی دور از انتظار نیست. او شهرداری را یک پایگاه برای رسیدن به آرزوی دیرینه‌اش، یعنی رسیدن به ریاست جمهوری، قرار داده است.
وی ادامه داد: آقای زاکانی از همان ابتدای کار شروع کرده و حتی جلساتی دوره‌ای با رسانه‌ها برگزار کرده که شاهد پیشرفت‌ها یا طرح‌هایی که در رابطه با شهرداری داشته، باشند. در این دعوت‌ها، خیلی روی رسانه‌های غیرهمسو با خودش، یعنی اصلاح‌طلبان متمرکز بود تا آنها را به شهادت بگیرد و از آنها بخواهند بعداً در ادعا‌ها و تبلیغاتی که ایشان دارد، شاهد و گواه باشند و به‌نوعی رأی مردم را به سمت خودش جلب کند.
وزیر تعاون دولت اصلاحات خاطرنشان کرد: او سعی می‌کند خلأ ارتباط بین دولت و مردم را پر کند. برای همین، طرح «تورم صفر» و دادن یکسری وعده‌های تسهیلاتی به مردم، تحت عنوان فرزند آوری و... را مطرح می‌کند و از بیلبورد‌هایی که در سطح شهر وجود دارند، در همین راستا استفاده‌شده است.
زاکانی این برنامه‌های تبلیغاتی انتخاباتی‌اش را دارد و از موقعیتی که دارد برای رسیدن به هدف خودش استفاده می‌کند، وی خاطرنشان کرد: این اتفاق را در شهرداری آقای احمدی‌نژاد هم دیدیم که از شهرداری به ریاست جمهوری رسید و توانست آنجا از امکانات شهرداری استفاده کند. بعداً، همان زمان که آقای قالیباف آمد، یک پرونده کلانی را در رابطه با سوءاستفاده‌های زمان احمدی‌نژاد و حدود ۴۰۰ میلیارد تومان تشکیل داد. جریان سیاسی تندرو، ایشان را متعلق به خودشان می‌داند.
خروج شهردار از وظایفش
جعفر خیرخواهان، اقتصاددان، با تردید درباره امکان اجرای موفق طرح «تورم صفر» شهرداری تهران، نسبت به محدود شدن عرضه کالا، فشار بر منابع عمومی و انتقال هزینه این سیاست به سایر خدمات شهری هشدار داد.
جعفر خیرخواهان، اقتصاددان، در گفت‌و‌گو باخبر آنلاین درباره طرح «تورم صفر» شهرداری تهران برای کالا‌های اساسی گفت: وقتی قیمت‌ها و هزینه‌های تولید در حال افزایش است، برای ثابت نگه‌داشتن قیمت یک کالا باید افزایش هزینه‌های تولیدکننده از منابع دیگری جبران شود. شهرداری تهران اساساً مسئولیت و ابزار‌های لازم برای کنترل ریشه تورم در اختیار این نهاد نیست. ممکن است کالا باقیمت پایین‌تر عرضه شود، اما این کالا به همه مردم نمی‌رسد و درنهایت عده‌ای که زودتر به فروشگاه‌ها مراجعه می‌کنند، شانس بیشتری برای دریافت آن خواهند داشت. منابع شهرداری متعلق به همه شهروندان است و اگر بخشی از آن به این طرح اختصاص پیدا کند، ممکن است خدمات دیگری که شهرداری وظیفه ارائه آنها را دارد، با کمبود منابع مواجه شوند. پایین نگه‌داشتن قیمت چند قلم کالا، به معنای مهار تورم نیست. اگر قرار باشد برای اجرای این طرح از منابع عمومی استفاده شود، هزینه آن یا به شهروندان دیگر منتقل می‌شود یا در قالب کاهش کیفیت و میزان خدمات عمومی خود را نشان می‌دهد.
کمک به فقرا
خیرخواهان گفت: گروه‌هایی از مردم که دچار فقر و گرسنگی هستند، کمک به آنها ازنظر انسانی قابل دفاع است. برای مثال اگر عده‌ای به دلیل سرما یا گرسنگی با مشکل جدی مواجه باشند، کمک‌رسانی به آنها اقدامی ضروری است. اما این مسئله با ورود یک‌نهاد عمومی به حوزه‌ای که خارج از وظایف اصلی آن است، تفاوت دارد. وی با تأکید بر ضرورت تمرکز شهرداری بر وظایف اصلی خود ادامه داد: شهرداری وظایفی مانند اداره امور شهری، حمل‌ونقل، ترافیک، خدمات عمومی و نگهداری زیرساخت‌های شهر را بر عهده دارد. اگر منابع شهرداری به سمت طرح‌هایی خارج از این حوزه هدایت شود، ممکن است انجام وظایف اصلی با مشکل مواجه شود. خیرخواهان گفت: مسئله این است که هر نهادی باید در حوزه مسئولیت و تخصص خودش فعالیت کند. اگر قرار باشد شهرداری وارد حوزه سیاست‌گذاری اقتصادی و کنترل قیمت کالا‌های اساسی شود، باید ابتدا مشخص باشد که آیا چنین اقدامی در چارچوب وظایف قانونی و منابع آن قرار دارد یا خیر. ورود نماد‌ها به حوزه‌هایی که مسئولیت مستقیم آنها نیست، می‌تواند باعث شود از وظایف اصلی خود غافل شوند.
تورم را درمان کنید
این اقتصاددان در پایان تأکید کرد: برای کاهش فشار معیشتی باید به سراغ سیاست‌هایی رفت که بتوانند ریشه‌های افزایش قیمت و تورم را هدف قرار دهند. پایین نگه‌داشتن قیمت چند کالا در یک دوره محدود، بدون حل عوامل اصلی تورم، نمی‌تواند به معنای کنترل تورم در اقتصاد باشد و ممکن است تنها شکل و محل پرداخت هزینه‌ها را تغییر دهد.
