مایک جانسون، رئیس مجلس نمایندگان آمریکا به تازگی با حضور در برنامه «ملاقات با مطبوعات» که از شبکه خبری «انبیسینیوز» پخش میشود، مدعی شده است که جنگ علیه ایران ادامه ندارد و اقدامی که اکنون سعی در انجام آن داریم، حلوفصل جنگ است.
به گزارش روز نو او در پاسخ به این سوال که آیا کاخ سفید چک سفیدی برای ادامه جنگ علیه ایران دارد؟ گفت: «خیر». جانسون در پاسخ به سوال دیگری مبنی بر اینکه آیا مطمئن است جنگ تا انتخابات ریاستجمهوری ۲۰۲۸ تمام خواهد شد، مطرح کرد: «البته، ما مطمئنا برای این موضوع برنامهریزی میکنیم و من دوست دارم که این کار امروز، قاعدتا پیش از انتخابات میاندورهای، انجام شود.
اما در حال حاضر کمی بیش از ۵۰ روز تا آن زمان باقی مانده است؛ بنابراین ما در این مورد واقعبین خواهیم بود». این ادعاها در حالی است که اخیرا اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران گفته است: «مادامی که تحریم اقتصادی و محاصره دریایی دشمن ادامه دارد و جنگ اقتصادی نیز ادامه دارد، این به منزله جنگ است». در این شرایط پرسش آن است که آیا آنچه در عرصه میدان میبینیم، به معنی جنگ است یا آنکه اگر بپذیریم که رئیس مجلس نمایندگان آمریکا قدری دچار اغراق شده است، اما آیا ایران و آمریکا در مسیر پایان جنگ قرار دارند؟
سخن جانسون ناظر به محدودیت قانونی آمریکاست
رضا صارمیراد، تحلیلگر مسائل سیاست خارجی در پاسخ به این پرسش، به «هفتصبح» گفت: «سخن مایک جانسون که گفته است جنگ با ایران تمام شده، بیشتر به حالت مدیریت مسائل و بحثهای قانونی در آمریکا برمیگردد، زیرا آمریکا از نظر قانونی نمیتواند در وضعیت جنگی قرار داشته باشد. چند وقت پیش نیز ترامپ نامهای صادر کرد و در آن اعلام کرد که جنگ تمام شده است. به هر حال از نظر قانونی محدودیتهایی در این زمینه وجود دارد. اما واقعیت میدانی حکایت از ادامه جنگ دارد. در برخی موارد، ایران و آمریکا مواضع یکدیگر را هدف قرار میدهند. مسئله تنگه هرمز همچنان موضوع مهمی است و آمریکا و ایران نیز از مواضع و شرایط خود عقبنشینی نمیکنند».
دو طرف تمایل به ادامه جنگ ندارند
او درباره اینکه چه قدر امکان دارد ایران و آمریکا بار دیگر مذاکرات را از سر بگیرند، مطرح کرد: «ما تفاهمنامه اسلامآباد را بهعنوان مبنا پذیرفته و آن را امضا کردهایم، اما ترامپ حاضر نیست به این تفاهمنامه بازگردد. اکنون آمریکاییها میگویند برنامه هستهای ایران نیز باید در تفاهمنامه گنجانده شود، در حالی که چنین موضوعی در تفاهمنامه وجود نداشت. ما معتقدیم این مسائل باید پلهپله و مرحلهبهمرحله پیش برود. پایان رسمی جنگ نیز باید اعلام شود.
پایان جنگ با لفاظیهای جانسون و روبیو محقق نمیشود؛ بلکه باید این حجم از نیروهای آمریکایی از منطقه خارج شوند و بیانیهای رسمی درباره پایان جنگ صادر شود. دو طرف در حال حاضر تمایلی ندارند به سمت یک جنگ گسترده حرکت کنند. ما در موضع دفاعی قرار داریم. آمریکاییها نیز به دلایل مختلف، از جمله انتخابات میاندورهای کنگره، افزایش قیمت نفت، مخالفتهای داخلی در آمریکا با جنگ و کاهش محبوبیت ترامپ، با محدودیتها و مشکلاتی مواجهاند؛ با این حال، آمریکا معتقد است که باید دستاوردی داشته باشد؛ چه در حوزه تنگه هرمز و چه در زمینه برنامه هستهای ایران».
ممکن است درگیریهای کمشدت وجود داشته باشد
این تحلیلگر مسائل سیاست خارجی همچنین بیان کرد: «این واقعیت وجود دارد که اگر درگیری ادامه پیدا کند، احتمال وقوع جنگی مشابه جنگ رمضان بسیار کم است، اما ممکن است مانند روزهای گذشته شاهد درگیریهای کمشدت باشیم. آمریکاییها به دنبال مذاکرهاند، اما میخواهند حداقلهایی را در مذاکرات در نظر داشته باشند. آنها همچنان از طریق کشورهای همسایه و کشورهای ثالث پیام میفرستند. ما فعلا به این پیامها پاسخی ندادهایم، اما آنها همچنان به ارسال پیام ادامه میدهند. هدف آمریکاییها این است که با حداقل دستاوردها وارد انتخابات میاندورهای شوند».
پس از انتخابات کنگره هم احتمال جنگ گسترده کم است
او در پاسخ به این پرسش که انتخابات میاندورهای کنگره چه تأثیری بر روند جنگ میگذارد، توضیح داد: «به احتمال زیاد، جمهوریخواهان مجلس نمایندگان را از دست خواهند داد. این مسئله یکی از مواردی است که ترامپ به آن توجه دارد و او میخواهد دستکم سنا را حفظ کند. اگر با ما به توافق برسند، بار روانی ناشی از افزایش قیمتها کاهش پیدا میکند و با ورود سوخت و نفت به بازار، قیمتها نیز کاهش خواهد یافت. آمریکاییها در تنگنای شدیدی قرار دارند و مایل به ادامه جنگ نیستند.
ما نیز نمیخواهیم جنگ ادامه یابد با این حال، اگر آمریکا پای میز مذاکره بیاید، احتمال ادامه مذاکرات و رسیدن به توافق وجود خواهد داشت. این موضوع را نیز باید در نظر داشته باشیم که یک فاصله زمانی از اواسط آبان تا اواسط دیماه برای انتقال قدرت در کنگره وجود دارد. ترامپ ممکن است در این فاصله، چه در صورت پیروزی و چه در صورت شکست در کنگره اقداماتی انجام دهد.
با این حال، به نظر من حتی در آن دوره نیز احتمال اقدام نظامی گسترده کم است. جمهوریخواهان فقط به انتخابات میاندورهای نگاه نمیکنند و انتخابات ریاستجمهوری سال ۲۰۲۸ را نیز در نظر دارند. از همان بهمنماه فعالیتهای انتخاباتی آغاز میشود و جمهوریخواهان نمیخواهند با یک جنگ گسترده وارد عرصه انتخابات شوند. با این حال، ترامپ مشکلات شخصیتی دارد و ممکن است دست به اقدامات پیشبینی نشدهای هم بزند. جدای از این وجه شخصیتی ترامپ، از نظر فضای بینالمللی و فضای داخلی آمریکا، شرایط به گونهای است که احتمال وقوع یک جنگ گسترده همچنان پایین به نظر میرسد».
شاید نتانیاهو پیش از انتخابات اسرائیل اقداماتی انجام دهد
صارمیراد در پایان درخصوص نقش اسرائیل در جنگ با ایران گفت: «اسرائیل با ما دشمنی دارد و در این زمینه تفاوتی نمیکند چه کسی در سرزمینهای اشغالی رئیس باشد. فرقی نمیکند نتانیاهو باشد یا فرد دیگری؛ سیاستهای آنها تفاوت چندانی با یکدیگر ندارد. برخی از رفتارهای نتانیاهو نیز با هدف پیروزی در انتخابات انجام میشود. اگر نتانیاهو میدانست که نخستوزیر باقی خواهد ماند، شاید برخی اقدامات را انجام نمیداد؛ برای مثال، حمله به تپههای علیالطاهر. نتانیاهو تلاش میکند پیش از انتخابات اقداماتی انجام شود تا موقعیت خود در انتخابات پیش روی اسرائیل را تقویت کند».
