
آیین ادای احترام به رهبری شهید جمهوری اسلامی ایران که روز جمعه ۱۲ تیر ۱۴۰۵ خورشیدی در مصلای تهران برگزار شد اگرچه آراسته و منظم بود، اما جای خالی یک قاب رسمی در آن احساس شد و آن قابی متشکل از سه رییس جمهوری سابق و در قید حیات است: سید محمد خاتمی، محمود احمدینژاد و حسن روحانی و حتی شایسته بود در کنار آنان یادگاران دو رییس جمهوری سابق دیگر که در قید حیات نیستند نیز قرار داشتند: فرزند هاشمی رفسنجانی و همسر ابراهیم رییسی.
به گزارش روز نو این تأکید مطلقا به خاطر اشخاص نیست و اگر هم بود این نویسنده بر نام دو تن تأکید داشت در حالی که میدانیم نسبتی هم میان احمدینژاد با خاتمی و روحانی برقرار نیست و چه بسا آن دو اکراه میداشتند از ایستادن در کنار احمدینژاد.
به این خاطر هم نیست که این سه را تافتۀ جدا بافته بدانیم تا بگویند خودشان میتوانستند مانند شهروندان دیگر بیایند و چه بسا هم بوده باشند یا فردا در تشییع حاضر باشند بلکه به نشان تأکید برجمهوریت نظام اهمیت دارد و این که آیتالله خامنهای خود دو دوره رییس جمهوری بوده (از ۱۳۶۰ تا ۱۳۶۸) و این سه هم ۲۴ سال با او کار کردهاند و مهمتر از این مجموع آرایی است که در انتخابات به نام آنها به صندوق ریخته شده است و ایشان در مقام رهبری احکام ریاست جمهوری آنان را امضا کرده بود ولو روحانیون ارشد برخی را اصلح ندانسته یا خود احیانا به رقیب آنان رأی داده بود.
اهمیت رییس جمهوری چنان است که درستتر این بود که آقای پزشکیان هم با قدری فاصله میایستاد، چون او مطابق اصل ۱۱۳ قانون اساسی عالیترین مقام رسمی کشور پس از رهبری است و تنها رییس یک قوه (اجرایی) یا رییس دولت نیست و حداقل او باید نفر اول در صف میبود.
نمایش جمهوریت نظام تنها با حضور تودههای مردم میسر نیست. جمهوری، رییسی دارد که با همۀ دخالتها و حذفهای شورای نگهبان زیر عنوان قید نشده در قانون اساسی (نظارت استصوابی) با رأی مستقیم مردم انتخاب میشود و رهبر شهید چنان که اشاره شد رأی مردم را امضا کرده و به این منظور آیینی برگزار میشود که به آن اصطلاحا مراسم تنفیذ گفته میشود.
این قاب نه یادآور سه شخص یا ۵ شخصیت که تأکید بر جمهوریت بود و جای خالی آن احساس شد. قابی که در آمریکا هنگام افتتاح یک موزه به نام رییس جمهوری پیشین شکل میگیرد و در تازهترین مورد بیل کلینتون، باراک اوباما، جرج بوش و جو بایدن در کنار هم عکس یادگاری گرفتندو، چون رییس جمهوری فعلی آمریکا در شهادت رهبر جمهوری اسلامی ایران متهم اصلی یا شریک نتانیاهو است یادآوری جمهوریت به جامعۀ مدنی آمریکا با این قاب ضرورت داشت و همچنان هم دارد هر چند خوش بختانه رییس جمهور پزشکیان نقش مورد انتظار را بازیافته است.