تحلیل ابراهیم متقی درباره تصمیم ترامپ / جنگ خواهد شد یا توافق؟

 دکتر ابراهیم متقی استاد روابط بین الملل دانشگاه تهران در روزنامه اعتماد نوشت: بسیاری از سازوکارهای موجود سیاسی و ادبیات راهبردی ترامپ مشابهت بسیار زیادی با دو مرحله تاریخی گذشته را دارد که ایران را در وضعیت غافلگیری قرار داد. 

واقعیت عصر موجود بیانگر آن است که امریکا و اسراییل خود را برای جنگ سوم با ایران آماده می‌کنند. دیپلماسی و ادبیات رسانه‌ای را می‌توان به عنوان بخشی از تلاش و اندیشه آنان برای گمراه‌سازی دیپلمات‌ها، کارشناسان راهبردی، مقامات اجرایی و فرماندهان نظامی ایران در فضای جنگ جدید دانست.

اگرچه مجلس نمایندگان امریکا لایحه اجتناب از جنگ علیه ایران را به تصویب رسانده اما این امر به مفهوم آن نمی‌باشد که ترامپ خود را وفادار به آموزه‌های راهبردی نهادهای سیاسی و افکار عمومی ایالات‌متحده می‌داند. در نگرش ترامپ پیروزی نظامی به عنوان اولویت اصلی ایالات‌متحده محسوب می‌شود، بنابراین از هر سازوکار و تاکتیکی بهره خواهد گرفت تا به اهداف تاکتیکی و راهبردی خود نایل شود.

بسیاری از کارشناسان نظامی به این موضوع واقف هستند که تکنولوژی پهپادی و موشکی ماهیت جنگ‌های عصر موجود را تحت تاثیر قرار داده است. جنگ در شرایطی شکل می‌گیرد که نشانه‌هایی از مزیت نسبی برای امریکا حاصل شود. تحقق این امر نیازمند ابهام ادراکی و «فرسایش ساختاری» ایران در روند مقابله با تهدیدات تاکتیکی و عملیات نظامی ایالات‌متحده و اسراییل می‌باشد.

واقعیت‌های تحلیلی حوزه راهبردی بیانگر این واقعیت است که طرح‌ریزی امریکا و اسراییل برای «ابهام ادراکی»، «غافلگیری تاکتیکی» و «کنش عملیاتی جدید» علیه ایران در حال انجام است. اگرچه نهادهای نظامی و امنیتی ایران هنوز به چنین نشانه‌هایی دست پیدا نکرده اند اما دلیل اصلی آن را باید در مزیت نسبی تکنولوژیک، اطلاعاتی، امنیتی و تاکتیکی امریکا دانست. براساس چنین اندیشه‌ای طبیعی به نظر می‌رسد که دیپلماسی و ادبیات سیاسی ترامپ صرفا بخشی از معادله ابهام و سردرگم‌سازی ایران محسوب می‌شود. 

اگر فرماندهان نظامی و دیپلمات‌های ایرانی نسبت به چنین قالب‌های مفهومی و فرآیندی احساس تردید نسبت به سازوکارهای نظامی و تاکتیکی ترامپ نمایند، بار دیگر دچار غافلگیری شده و در این مرحله تاریخی بخش دیگری از ذخایر انسانی و قابلیت‌های خود را از دست خواهیم داد. شناخت راهبرد دشمن بخشی از ضرورت‌های طرح‌ریزی نظامی در شرایط تهدید نظامی و کنش عملیاتی محسوب می‌شود. باید به این واقعیت توجه داشت که هرگونه وقفه تاکتیکی در طرح‌ریزی نظامی و کنش عملیاتی دونالد ترامپ به معنای نادیده گرفتن اقدامات و عملیات نظامی در برخورد با ایران نمی‌باشد.