گیمرها در چنبره محدودیت های اینترنتی ایران
صنعت بازىهاى موبایل در سالهاى اخیر رشد فوقالعادهاى داشته است، بهطورى که افراد بیشترى به بازى با تلفن و تبلتهاى خود مىپردازند. این رشد با افزایش در دسترس بودن دستگاههاى تلفنهمراه، افزایش پلتفرمهاى بازى سازگار با موبایل و محبوبیت فزاینده بازىهاى تلفنهمراه انجام شدهاست. پیشبینی میشود درآمد بخش بازیهای موبایلی از 316میلیارد دلار در سال 2023 به 420میلیارد دلار تا سال 2027 افزایش یابد. باید توجه داشت که بازیهای موبایلی اکنون 51درصد از درآمد جهانی را در صنعت بازی به خود اختصاص داده و پس از آن بازیهای کنسولی با 25درصد و رایانههای شخصی با 24درصد قرار دارند.
محمدمهدی اسماعیلی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی سال گذشته اعلام کرده بود که هماکنون ۳۴ میلیون بازیکن در ایران وجود دارد. این در حالی است که در سال ۱۳۹۸ آمار جمعآوری شده نشان میداد که ایران دارای ۳۲ میلیون گیمر بود. محمدمهدی اسماعیلی دراینباره میگوید «از سال ۱۳۸۹ تا ۱۴۰۰ تعداد کل بازیکنان ایرانی با نرخ رشد ترکیبی سالیانه برابر با ۷ درصد روبهرو بوده است که دلیل اصلی آن رشد بازیهای موبایلی و افزایش ضریب نفوذ اینترنت و دسترسی گستردهتر به موبایل و اینترنت است».
همچنین او در ادامهی صحبتهای خود افزود: «نگاهی اجمالی به نتایج این پیمایش نشاندهنده افزایش قابل تامل سرانه بازیهای رایانهای و دیجیتالی در گروههای سنی مختلف است که همین مسئله تقویت همه جانبه این حوزه را الزامی میکند». البته که باتوجه به این پیمایش و جمعآوری اطلاعات، ۵۸ درصد از رقم ذکرشده (۳۲ میلیون گیمر) مربوطبه کاربرانی است که بازیهای ویدیویی و دیجیتالی را بهصورت آنلاین تجربه میکنند. ازطرفی، ۵۹ درصد از بازیکنان ایرانی را مردان و ۴۱ درصد را زنان تشکیل میدهند.
همان سال بیناد ملی بازیهای رایانهای در گزارشی شاخصترین اطلاعات مصرف بازی رایانهای را تحلیل و منتشر کرده است. بر اساس اطلاعات این گزارش 34 میلیون گیمر در ایران فعال هستند که 58 درصد آنها به شکل آنلاین بازی میکنند. نکته جالب تناسب جنسیتی بین گیمرهاست که 59 درصد از جمعیت را مردان و 41 درصد را زنان به خود اختصاص دادهاند.
حالا بعد از یکسال و در حالیکه با توجه به اقبال جوانان به بازی های رایانه ای، انتظار می رفت آما گیمرهای ایرانی افزایشی معنادار را داشته باشد، دکتر حاجی هاشمی مدیرعامل بنیاد ملی بازیهای رایانهای بار دیگر اعلام کرد: ۳۴ میلیون نفر در کشور بازی رایانهای با صرف وقت حدود ۹۵ دقیقهای انجام میدهند. میانگین سنی کسانی که بازی میکنند ۲۳ سال است.
وی تعداد گیمرهای حرفهای در کشور را ۴ میلیون نفر اعلام کرد و گفت: متاسفانه هم اکنون فقط بازیهای خارجی در میان گیمرهای حرفهای رواج دارد بر این اساس لازم است که برای پرمخاطب شدن بازیهای ایرانی همه وزارتخانهها تلاش کنند.
چالشهای پیش روی گیمرها
یکی از مشکلاتی که گیمرهای کشور همواره با آن روبرو بودند، سرعت پایین دانلود بازیها و آپدیت آنها به همراه پینگ یا زمان تاخیر بالای بازی آنلاین بود که سبب اختلال و تجربه کاربری نامناسب گیمرها در ایران میشد بنابراین وعده کاهش پینگ بازی و افزایش سرعت بازیها از سوی وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات مطرح شد و درنهایت ۲۷ دی ماه سال ۱۴۰۱ سایت و اپلیکیشن کاهش پینگ بازیهای رایانهای رونمایی و با همکاری بخش خصوصی، بنیاد ملی بازیهای رایانهای و شرکت ارتباطات زیرساخت، به نام رادار بازی راه اندازی شده است.
استفاده از این سایت و اپلیکیشن آن علاوه بر افزایش قابل توجه سرعت دانلود بازیها و آپدیت آنها باعث کاهش چشمگیر پینگ بازیها نیز خواهد شد که در نتیجه تجربهای دلچسب در بازی آنلاین برای کاربران رقم خواهد خورد. این اتفاق از طریق انتقال CDN های این بازی ها به داخل کشور و کوتاه کردن مسیر دسترسی کاربران داخلی کشور به سرورهای بازی و طراحی ابزارهای خاص توسط متخصصان جوان کشورمان صورت گرفت و گیمرها می توانند از طریق مراجعه به آدرس radar.game این حس خوب را تجربه کنند.
در همین رابطه چندی پیش محمدمهدی اسماعیلی- وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی- که به صورت برخط از استان کردستان در آیین پایانی هشتین جام قهرمانان بازی های ویدیویی حضور یافت گفت: روزی که جلسات آغاز این لیگ را برگزار میکردیم هدف گذاری ما بر عدد ۱ میلیون نفر بود و امروز ۱و نیم میلیون از فرزندان ما در این لیگ شرکت کرده اند و برگزاری این دوره از لیگ تجربه بسیار خوبی بود. آخرین آمار در پیمایشها نشان میدهد ۳۴ میلیون ایرانی بازیکن هستند و میانگین سنی ۲۳ سال است و از این عدد ۴ میلیون بازیکن حرفهای داریم که هفته ای بیش از ۲۱ ساعت بازی میکنند و این نشان میدهد بازی بخش مهمی در زندگی افراد است که باید با نگاه فرصت به این ماجرا نگاه کرد و از آن استفاده کرد.
گفتنی است در آخرین پیمایشی که بنیاد ملی بازیهای رایانهای تا انتهای سال ۱۴۰۰ انجام داده است؛ از هر ۱۰۰ ایرانی، ۴۰ نفر بازی دیجیتال (گیم) انجام میدهند به این ترتیب، در سال ۱۴۰۰ از هر ۱۰۰ مرد، ۴۶ نفر و از هر ۱۰۰ زن ایرانی ۳۵ نفر بازیکن هستند؛ این در حالی است که در سال ۱۳۹۸ این تعداد در میان بانوان ۲۹ نفر بود.
سن و زمان صرف شده ایرانی ها
گفته شده میانگین سنی بازیکنان ایرانی ۲۳ سال بوده که این افراد بهطور میانگین ۹۵ دقیقه در روز بازی (گیم) میکنند. متوسط مردانِ بازیکن ۱۱۵ دقیقه و متوسط زنانِ بازیکن ۶۴ دقیقه در روز است و تقریباً ۵۸ درصد گیمرها آنلاین و ۵۶ درصد کل آنها هر روز بازی میکنند.
اما از بین جمعیت کل بازیکنان، سه درصد آنها میانسال، ۱۸ درصد بزرگسال، ۳۴ درصد جوان، ۱۹ درصد نوجوان، ۱۷ درصد کودک، ۹ درصد خردسال هستند. مجموع هزینهکرد بازیکنان ایرانی برای سختافزار و نرمافزارهای بازیهای دیجیتال در سال ۱۴۰۰، ۱۹ میلیارد و ۲۷۹ میلیون تومان برآورد شده است که تقریباً با ۷۳۹ میلیون دلار برابری میکند.
نکته جالب اینجاست که 62 درصد از دارندگان گوشىهاى هوشمند یک بازى را در عرض یک هفته پس از دریافت گوشى خود نصب مىکنند و بازىهاى موبایل اکنون بیش از 43درصد از کل زمان صرف شده براى گوشىهاى هوشمند را تشکیل میدهد. بررسى سهم بازیکنان در سالهاى 1394 تا 1400 نشان از رشد این بازیکنان در پلتفرم موبایل دارد، تا جایى که در سال 1400 بالغ بر 96درصد از بازیکنان که شامل 853، 736، 32 نفر هستند اعلام داشتهاند که از این پلتفرم براى بازى استفاده مىکنند.
صنعتی که نباید از آن غافل شد
جذابیت صنعت بازی آن هم با رشد قابل توجه هوش مصنوعی هر روز بیشتر میشود و انتظار میرود تصمیمسازان این حوزه صرفا صنعت بازی را در جریان سرگرمی لوکس مورد توجه قرار ندهند. باید توجه داشت که نیاز و بحران جدی قرن جدید نیاز به سرگرمی و بهبود اوقات فراغت است. موضوعی که اتفاقا غولهای تولید ثروت در جهان آن را مورد توجه قرار داده و به دنبال تولید محصول محبوب برای مشتریان جهانی خود هستند.
این روند صرفا با خلاقیت پیش نخواهد رفت. دسترسی به امکانات روز دنیا، دسترسی به اینترنت با سرعت بالا و با ثبات و همچنین امنیت شغلی برای فعالان صنعت بازی مواردی است که در جریان سیاستگذاری در این حوزه باید به آن توجه داشت. 34 میلیون گیمر ایرانی شاید گنج نجات بخش اقتصاد دیجیتال کشور باشند، اگر حقیقتا مورد توجه قرار بگیرند. گرچه اظهارات مسولان نشان می دهد که آنها این موضوع را چندان جدی نگرفته اند.
به گواه گزارش تازه مرکز بازیهای رایانهای ایران از مقایسه ترکیب سنى بازیکنان موبایلى و کل بازیکنان دیجیتالی در ایران مشخص شد که نسبت بازیکنان موبایلى در گروههاى سنى خردسال، جوان و میانسال بیش از نسبت این گروههاى سنى در مجموع بازیکنان ایرانى است. یکى از دلایل این موضوع بهویژه در خردسالان محدودیت دسترسى به رایانه و کنسول است.
لیگ پر طرفدار
لیگ بازی های رایانه ای در واقع مسابقاتی است که از سوی بنیاد ملی بازی های رایانه ای برگزار می شود تا گیمرها توانمندی خود را محک بزنند. طبق آمار به دست آمده از سوی معاونت پژوهش بنیاد ملی بازی های رایانه ای، ۷ هزار گیمر نوجوان و جوان ایرانی عضو لیگ هستند و با اجرای هر مسابقه ای به مصاف هم می روند.
دهنادی مدیر ارتباطات و امور بین الملل بنیاد ملی بازی های رایانه ای، درباره لیگ بازی های رایانه ای می گوید: «لیگ در واقع مسابقاتی است که هر ساله ایام تابستان در کشور برگزار می شود. هدف از برگزاری آن شرکت دادن نوجوانان و جوانان در برنامه های فرهنگی و شکوفا شدن استعداد آنهاست.» او در ادامه با بیان اینکه عصر امروز، عصر تکنولوژی است، تاکید می کند: «در جامعه ای که زندگی عادی مردم در فضای مجازی می گذرد پس اوقات فراغت آنها هم در همین فضا سپری می شود. بنابراین می طلبد در این زمینه اقدامات جدی صورت بگیرد. به خصوص که بچه های دیجیتالی باهوش تر و خلاق تر هستند. بازی های رایانه ای به نوجوان حس قدرت می دهد. از سوی دیگر تنوع زیادی دارد. بنابراین علاقمند بودن به بازی چیز عجیبی به نظر نمی رسد.»
بدین ترتیب به نظر می رسد باید با توجه به حجم بالای طرفداران بازی های رایانه ای، دولت و بخصوص وزارت ارتباطات و وزارت ارشاد، در قالب کارگروه ویژه ای مشکلات این صنف را بررسی و راهکارهایی برای رفع چالش های این صنعت ارایه دهند. چرا که این صنعت نه تنها نقشی موثر را در مبادلات مالی و اقتصادی کشور دارد که می تواند راهکاری باشد برای سرگرم کردن و حتی اشتغال بسیاری از جوانان این مرز و بوم.