
رمزگشایی از سکوت برجامی
آخرین اظهارنظرها در رابطه با مذاکرات و احیای برجام رنگ و بویی متفاوت نسبت به هفته های پیش پیدا کرده است.
بر همین اساس ودانت پاتل، معاون سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا در پاسخ به این سوال که چه اطلاعات تازه ای درباره آخرین وضعیت مذاکرات احیای توافق هستهای وجود دارد، گفت: رییس جمهور بایدن و وزیر امور خارجه بلینکن کاملا نسبت به این که ایران هیچ گاه اجازه دست یابی به یک سلاح اتمی را پیدا نکند، متعهد هستند.
وی افزود: ما همیشه بر این باور بوده ایم که دیپلماسی بهترین مسیر رو به جلو برای رسیدن راهکاری است که به طور قابل راستی آزمایی و پایداری اطمینان حاصل کنیم ایران هیچ گاه به یک سلاح اتمی دست پیدا نمیکند. فعلا چیزی برای اعلام کردن وجود ندارد و هیچ گزینه ای از روی میز کنار نرفته است.
در همین راستا، پاتل درباره روابط دفاعی جمهوری اسلامی و روسیه، گفت: مسلما این رخدادها رویکرد ما را تغییر خواهد داد اما همان طور که گفتم، ما همیشه باور داشتهایم که دیپلماسی بهترین راه رسیدن به هدف محدودسازی برنامه هستهای ایران است.
عبدلرضا فرجی راد، سفیر پیشین ایران درنروژ در تحلیل این صحبت های پاتل گفت: این اظهارات نشان می دهد که مذاکرات میان ایران و آمریکا جدی شده است و پیام های قابل توجهی رد و بدل شده است و باید منتظر فکت های بیشتر در این رابطه بود.
از سوی دیگر شهریار حیدری اظهار کرد، غربی ها همواره با تهدید ایران به دنبال ایجاد جنگ روانی علیه ما هستند و در طول ۴۴ سال گذشته همیشه مقامات آمریکا و اسرائیل از ابزار جنگ روانی علیه جمهوری اسلامی ایران استفاده کردهاند.
وی با اشاره به اینکه آمریکا به دنبال آن است که بیشترین امتیاز را از برجام بگیرد و برجام به نتیجه برسد اما به ضرر ما باشد، گفت: آن ها باید بدانند که موضع و استراتژی ایران در برجام ثابت است و به نتیجه رسیدن برجام و رفع کامل تحریم های ایران برای ما حائز اهمیت است. با توجه به مجموعه پیامهایی که از سوی آمریکا و کشورهای اروپایی به ما رسیده است، احتمالاً به زودی مذاکرات احیای برجام از سر گرفته می شود.
بر همین اساس مقامات دولت بایدن جلسه ای با اعضای کنگره برگزار کردند که نظرات آن ها گویای بسیاری از موارد بوده است.
سناتور تیم کین بعد از جلسه با مقامات دولت بایدن گفت: «من این جلسه را بهعنوان یک بهروزرسانی وضعیت توصیف میکنم، نه چیز جدیدی».
سناتور ویرجینیا گفت که هیچ پیشرفتی در جهت پیوستن مجدد به برنامه جامع اقدام مشترک یا توافق هستهای محدودتر حاصل نشده است زیرا «ترکیبی از حمایت ایران از روسیه در اوکراین، سابقه حقوق بشری ایران و همچنین تداوم حملات به مواضع ایالات متحده در عراق و سوریه، در حال حاضر آغاز روند را غیرممکن کرده است».
کین همچنین توافق اخیر عادیسازی روابط میان ایران و عربستان سعودی، با میانجیگری چین را مهم توصیف کرده و افزود تنش های بین تهران و ریاض وضعیت را در منطقه برای همه بسیار بد میکند و گفت که این توافق می تواند مزایای مثبت واقعی داشته باشد اما مایه تاسف است که چین به جای آمریکا میانجیگری این توافق را انجام داده است.
سناتور جاش هاولی گفت که توافق هسته ای بالقوه جدیدی موسوم به کمتر در برابر کمتر که در ماه های اخیر مطرح شده، در بخشی از جلسه توجیهی که او در آن شرکت کرد، مورد بحث قرار نگرفت.
او گفت: «آن ها در حال بررسی ورود مجدد به برجام یا هر چیز دیگری بودند، این اتفاق نمی افتد. به نظر من این فقط یک جور در جا زدن است». هاولی افزود: «احساس من این است که دولت بایدن اروپایی ها را به طور واقعی تحت فشار قرار نمی دهد تا از طریق تحریم های بیشتری علیه تهران اعمال کنند».
هاولی، در واکنشی شدیدتر، این جلسه توجیهی را تا حد زیادی فاقد محتوا توصیف کرد: «آن ها در واقع چیز زیادی برای گفتن در مورد این موضوع نداشتد. به واقع، فکر نمیکنم این یک جلسه توجیهی واقعا مفیدی بود. من نمی دانم که آیا ما واقعاً یک استراتژی هماهنگ داریم یا نه». هاولی گفت: «اگر چنین چیزی در کار باشد، من چیزی در مورد آن نشنیده ام. در این جلسه هم ما با هیچ چیز جدید یا طبقه بندی شدهای رو به رو نشدیم».
سناتور رابرت منندز، رئیس کمیته روابط خارجی سنا و منتقد برجسته دموکرات مذاکرات با ایران هم گفته که مقامات راهبردی را برای جلوگیری از یک ایران هستهای، بدون مذاکرات هستهای ارائه کردند. منندز گفت: «من فکر میکنم این یک جلسه توجیهی قابل قبول بود. ما همیشه کارهای بیشتری می توانیم انجام دهیم، و من فکر میکنم گزینههایی وجود دارد که آنها در حال بررسی هستند.
آن ها متعهد هستند که تضمین کنند ایران به سلاح هستهای دست پیدا نمیکند.
سناتور جیم ریش، عضو ارشد کمیته روابط خارجی سنا هم با انتشار بیانیهای گفت که دولت آمریکا «به سیاست جامعتری درباره ایران نسبت به شش ماه پیش که جو بایدن، رئیسجمهور آمریکا در اظهارات فاششده گفت برجام مرده است نزدیک تر نشده است».
ریش گفت: «ابهام استراتژیک در مورد سیاست ایران تنها به تقویت حکومت و نزدیک تر کردن شرکای ما به چین کمک میکند. از آنجایی که ایران به توقیف کشتی ها، هدف قرار دادن آمریکایی ها در منطقه، حمایت از نیروهای نیابتی اش و حمایت از روسیه ادامه میدهد، آمریکاییها سزاوار توافقی هستند که فراتر از یک مذاکره هستهای شکست خورده باشد». سناتور اد مارکی هم به جویشاینسایدر گفت که توافق هستهای گزینه ارجح باقی میماند اما این به عهده ایرانیها است». او گفت که نمی تواند تایید کند که آیا مذاکرات در حال حاضر در حال انجام است یا خیر. سناتور جان کندی هم گفت: «برای من واضح است که یک محور جهانی در حال توسعه میان ایران، روسیه و چین وجود دارد که به دنبال تسلط بر مناطق تحت نفوذ خود در جهان است. او گفت که فکر نمیکند دولت راهبرد روشنی برای از هم پاشیدن این اتحاد داشته باشد». کندی گفت: «حقیقت ماجرا این است که در حالی که تحریم ها حرکت ایران و تا حدودی روسیه را کند کرده اما تحریم ها آن ها را متوقف نکرده است. اما وقتی از دولت میپرسید با توجه به اینکه تحریم ها آنها را متوقف نکرده، برنامه شما چیست؟ علاوه بر تحریم چه برنامه ای دارید؟ یا با سکوت مواجه می شوید یا با چرندیات».
سناتور تد کروز هم گفت که او راهبردی برای متوقف کردن جریان تسلیحات نشنیده و «برعکس، آن ها قصد دارند جریان تسلیحات ایرانی ادامه یابد، زیرا آن ها توافق هسته ای با ایران را بیش از پیروزی در اوکراین میخواهند».
مجموع این اظهارات نشان می دهد که برجام همچنان نیز مورد توجه است اما شاید با تغییراتی در دستور کار قرار گیرد.
منبع:آرمان امروز