رضایت امیر محبیان از ترکیب کابینه روحانی
روزنو- امیر محبیان از جمله تحلیلگران سیاسی است که سعی میکند هم در رصد فعل و انفعالات چیزی را از قلم نیندازد و هم بر اساس دیدگاه خود منصفانه ،تحلیل، نقد یا حمایت کند. او اکنون ترکیب کابینه روحانی را با تمام اصلاحطلبانی که در خود جای داده ترکیبی قابل تقدیر و امیدوار کننده میداند. دغدغه محبیان هم مثل سالها و ماههای اخیر این است که تندروهای دو جناح وضعیت رو به ثبات کنونی را به هم نریزند تا امکان کار برای دولت یازدهم فراهم شود.
ارزیابی اولیه شما از ترکیب کابینه آقای روحانی چیست و این ترکیب چقدر با تصور قبلی شما از کابینه آقای روحانی فاصله یا سنخیت دارد؟
در ارزیابی اولیه از لیست وزرای پیشنهادی آقای روحانی برای کابینه میتوان گفت که این افراد در وهله نخست از جنبه تخصصی برگزیده شده اند، یعنی عمدتا کسانی هستند که در حوزههای کاری خودشان منشا اثر هستند و جزو چهرههای نخبه تلقی میشوند. از نظر گرایش های سیاسی هم به نظر می رسد که دکتر روحانی تقریبا توانسته به قولی که برای استفاده از چهرههای معتدل و تخصصی هر دو جناح داده بود عمل کند. غیر از یکی دو نفر که جنجالهایی علیه آنها ایجاد شده و تماسهایی صورت میگیرد که علیه آنها پدید بیاید، تقریبا من به کابینه انتخاب شده میتوانم نمره خوبی بدهم. البته همان چهرههایی هم که اشاره کردم پیرامون آنها جنجالهایی ایجاد شده در حوزه کاری خودشان دارای کارنامه قابل قبولی هستند و جزو نیروهای متخصص محسوب میشوند. به طور کلی می توانم بگویم که آقای روحانی کابینه خود را بر اساس انتظاراتی که میان طیفهای معتدل اصلاحطلب و اصولگرا وجود داشت، چیده است.
فکر میکنید این کابینه بتواند مناسبات میان قوا را تغییر و البته بهبود دهد؟
آقای روحانی توانسته در شرایط کنونی کار بزرگی انجام دهد و آن هم این است که کابینهای از چهرههای مطرح، متخصص و مسلط تشکیل داده است. به هر صورت نهایتا این مجلس است که نظر خود را خواهد داد. اما به نظر من با توجه به شناختی که از مجلس وجود دارد، همانگونه که در کلام رئیس مجلس مشخص بود قصد تعامل با دولت جدید دارند. این سخنی که مطرح شده که دکتر روحانی باید بکوشد که آغازگر عصری نو باشد، به گمان من سخن ارزشمندی است که مسئولین قوای دیگر مطرح کردند و خوشبختانه مردم هم تا این لحظه شاهد تعامل مثبتی بین روسای قوا بودهاند. چیزی که مدتها مفقود بود و بسیار ارزشمند است. من امیدوار هستم که مجلس ضمن آنکه وظیفه اش را انجام میدهد با دید مثبت به کابینه نگاه کند و این کابینه را در مجموع میتوان کابینه تخصصی خوبی ارزیابی کرد.
به چهرههایی که پیرامون آنها حاشیههایی ایجاد شده اشاره کردید. فکر میکنید که نهایتا این چهرهها چه تاثیری در رای اعتماد نمایندگان بگذارند؟
تلاشهایی وجود دارد که برخی چهرهها را از رای اعتماد نمایندگان دور کند اما به نظر من نمایندگان باید با ارزیابی فضای کلی کشور برای بررسی کابینه از این دست اظهارنظرها و فشارها فاصله بگیرند. به هر حال این کابینه ترکیبی از نیروهای سیاسی است که هم اصلاحطلب و هم اصولگرا و هم مستقل در آن حضور دارند. نمایندگان باید توجه کنند که ارزش کابینه آقای روحانی هم در وهله اول نشستن این نیروها کنار یکدیگر و جمع شدن آنها زیر یک سقف است. کابینه روحانی اگر جناحی بسته میشد دیگر این ارزش را نداشت پس نمایندگان باید بکوشند که این ارزش حفظ شود و اتفاقا به نظر من اینجا وظیفه اصولگرایان معتدل مجلس است که حتی بیش از وزرای اصولگرا برای دفاع از اصلاحطلبان کابینه تلاش کنند. اصولگرایان معتدل باید توجه کنند که قسمت مهمی از پشتیبانی آقای روحانی در انتخابات و رای او متعلق به اصلاحطلبان است و نباید این پیوند طبیعی دولت با پایههای اجتماعیاش تحت تاثیر برخی معادلات سیاسی قرار بگیرد و تضعیف شود. تضعیف دولت از این حیث نهایتا به تضعیف نظام میانجامد. ما در این شرایط به دولت مقتدر نیازمند هستیم و برای این اقتدار باید مجموعه جناحهای سیاسی و پایههای اجتماعی آنها را بتوان در یک فرآیند همگرا کننده کنار یکدیگر قرار داد.
به نظر شما برآیند نیروهای سیاسی که در ترکیب کابینه نقشآفرین بودند چگونه عمل کرده است؟ به عبارتی تاثیر وزنکشیهای سیاسی را در ترکیب کابینه آقای روحانی چگونه ارزیابی میکنید؟
برداشت من این است که تصمیم نهایی را خود آقای روحانی گرفته و پیشنهادها را ارزیابی کرده است. ضمن اینکه مکانیزم پیچیده و در عین حال دقیق شناسایی نیروها را ایشان داشته است. به عنوان مثال آقای دکتر هاشمی که به عنوان وزیر بهداشت انتخاب شده است در گزینههای نخستین کابینه اصلا مطرح نبوده ولی بعدا ایشان که در واقع یکی از بهترین و متعهدترین پزشکان بوده، به عنوان وزارت بهداشت معرفی میشود. برداشت من این است که آقای روحانی فراتر از بحثهای جناحی به بحثهای تخصصی توجه کرده است و از این جهت هم نظر اصلاحطلبان به طور طبیعی تامین شده و هم نظر اصولگرایان میانهرو. به نظر من کابینهای که معرفی شد ارزش انتظاری را که برای آن کشیده شد، دارد.
در میان وزرای پیشنهاد شده بحث بر سر رحمانی فضلی زیاد است. آیا ایشان در یک روند توافق با طیف میانهروی مجلس برای تضمین رای اعتماد کابینه به عنوان وزیر کشور معرفی شده یا گزینه طبیعی خود آقای روحانی بوده است؟
واقعا به نظر من این نیست، یعنی بررسی سوابق آقای رحمانی فضلی نشان میدهد که ایشان هم در حوزه دانشگاهی و هم به عنوان نماینده مجلس و هم در مقام فردی که با فضای رسانهای به طور کلی آشنایی دارد و هم در حوزههای دیگر چون قائممقام شورای عالی امنیت ملی، اشراف خوبی بر مسائل کشور داشته و از جنبههای مختلفی توان پرداختن و نگریستن به مسائل را دارد. اتفاقا من فکر می کنم که آقای رحمانی فضلی پیشنهاد خوبی از طرف آقای روحانی برای وزارت کشور بوده و این را حاصل معاملهگری نمیدانم. مضافا اینکه استانداران را باید هیات دولت منصوب کند و تنها وزیر کشور در این زمینه تصمیمگیر نیست و در باقی موارد نیز تصمیمات کلان در کلیت هیات دولت تصویب میشوند.
آینده همکاری و همنشینی جناحهای سیاسی را در دولت آقای روحانی چگونه ارزیابی میکنید؟ به نظر شما آیا این روزها تنها ماهعسل طیفهای میانه روی دو جناح در آغاز کار دولت است؟
آینده پیشرفت و جهش کشور به سوی روزهای خوش و پرامید در تعامل فیمابین اصلاحطلبان و اصولگرایان میانهرو یا عقلای این جناحهاست. هم در بین اصلاحطلبان و هم در بین اصولگرایان طیفهایی هستند که هیچگونه تعاملی را بر نمیتابند و خواهان تسلط صد در صد بر امور هستند. عقل حکم میکند که دولت برآمده از رای مردم مورد حمایت قرار بگیرد. حملاتی توسط تندروهای هر دو جناح صورت خواهد گرفت و افراد معتدل و عقلای دو جناح به جای آنکه تماشاگر صحنه باشند، باید از دولت حمایت کنند تا دولت نه در مقام یک دولت یا شخص بلکه به عنوان نماینده یک گرایش و گفتمانی که گفتمان عقلانیت است، بتواند موفق باشد. نگه داشتن این وضعیت تنها بر عهده آقای روحانی نیست و ایشان هم تنها نمی تواند این کار را انجام دهد. به نظر من اگر معتدلین دو جناح ضرورتهای سیاستورزی را دریابند و به کار گیرند، این وضعیت نه تنها یک پروسه زمانی گذرا نخواهد بود بلکه میتواند به تغییر مثبت در مناسبات سیاسی ایران نیز کمک کند.
