کلام فاخر
روزنو :غلامعلی ریاحی
سیمای جمهوری اسلامی مراسمی را نشان میداد که در آن علاقهمندان به زبان فارسی از کشورهای خارجی با چه فصاحتی صحبت میکردند همایشی بود به همت بنیاد سعدی. مدت هاست که از ریشههای عمیق خود از جمله احساس تعلق به زبان مادری به دور افتاده ایم و در هنگامه طوفانهای فرهنگی به هر بادی مانند بوتههای خاشاک کویری از جا کنده میشویم. ما را چه شده است! بر پیشانی سازمال ملل و سقف پارلمان هند شعر فارسی پرتوافشانی میکند و ۷۰۰ سال پیش آدمیان از جیحون تا طرابلس شعر سعدی میخواندند. آیا ما میراث داران فردوسی و حافظ و سعدی و بیهقی هستیم؟! تاریخ بیهقی را نگاه میکردم در قرن پنجم و زمان تسلط زبانهای ترکی و عربی، این نثر فارسی که سرافراز و درخشان به رشته تحریر درآمده است. بی تردید سلاطین و پادشاهان سلطه جو در پی زمانی بس کوتاه مقهور و مجبور به پیروی از عقلای ایرانی میشدند. از جمله موقعیت ممتاز خاندان برامکه نسل خلفای عباسی و احمدحسن میمندی و بونصر مشکان در پادشاهی غزنویان و خواجه نصیرالدین طوسی و خواجه رشیدالدین فضلا... در زمان حاکمیت سلاطین مغول و ایلخانی را برای نمونه ذکر میکنم و اگر نامهای دبیران و مستوفیان و وزیران شایسته ایرانی را فهرست کنم، مثنوی هفتاد من کاغذ شود. نفوذ کلمات عربی و ترکی و مغولی و اخیرا فرنگی در پیکره زبان فارسی، و خسارات آن کم بود، بی سلیقگی گفتاری پارهای برخی نیز بر آن افزوده شد. چند سال پیش برخی اظهارات غیرمسئولانه دولتمردان آواری بر سر این سرزمین فرو ریخت که دولت فعلی با گذشت سه سال هنوز در حال آواربرداری است. از آن اظهارات کمی فاصله گرفته بودیم و رئیس دولت جدید با انتخاب قالب زبانی فاخر و صحبت مسئولانه با دنیا حداقل در گفتار موجب امیدواری شد و افقهای تازهای گشود. اما چند شب پیش در یک برنامه سیما خبر خوشی پخش شد و مضمون گفتار این بود که رئیس دیپلماسی کشور آقای دکتر ظریف مامور شده است پیرامون مشکلات و مسائل حقوق بشری با اروپا گفت وگو کند. حقوق بشر در جهان کنونی به صورت ابزاری مورد سوءاستفاده قرار میگیرد اما واقعیت این است که در خانواده جهانی هر کشور مردم سالاری دارای ارزشهای جهانی حقوق بشری است. گشایش باب مذاکره حقوق بشری با اروپا قطعا به سود منافع ملی است و باعث میشود کشورهای ناقض حقوق بشر نتوانند از این ابزار علیه کشورمان سوءاستفاده سیاسی کنند. با این همه دور از انتظار بود که در همان برنامه از ادبیاتی استفاده شود که در تراز محتوای برنامه نبود. آیا استفاده از کلماتی مانند «به درک» شایسته بود؟ یادمان هست که یکی دیگر از مسئولان حتی در مواجهه با تهاجم غیرمتعارف درصحن علنی مجلس شورای اسلامی از کوره به در نرفت و منطق کلام را حفظ کرد و عقلای جامعه این منش و روش را تحسین کردند نه پوپولیسم طرف مقابل را. بادا که هرگز چنین مباد.
