VPN فیلترشکن هست یا نیست؟

روزنو-ویپیان: واژه آشنایی برای همه افرادی است که با اینترنت سر و کار دارند. اما کار اصلی ویپیانها چیست؟ دور زدن فیلترینگ، آن هم با پرداخت هزینه؟
اوایل تیرماه بود که خبری مبنی بر ارائه وی پی ان قانونی منتشر شد . آن هم به اشخاص حقیقی و حقوقی . محمود خسروی، مدیر شرکت ارتباطات زیر ساخت این موضوع را اعلام کرد. این شرکت در فاز نخست به متقاضیان حقوقی که در سایت مربوطه ثبت نام کرده بودند خدمات قانونی VPN واگذار کرد. در فاز دوم هم اعلام شد که شرکت ارتباطات زیرساخت هم اکنون آمادگی دارد به اشخاص حقیقی متقاضی خدمات قانونی VPN که صلاحیت آنان به تایید مراجع ذیصلاح برسد نیز این سرویس را واگذار کند. در خصوص چگونگی ماجرا با این شرکت تماس گرفتیم اما بعد از سه روز متوالی تلاشمان برای ارتباط با این سازمان بیحاصل بود. به این دلیل که هیچکدام از افراد حتی مهندسانی که در آنجا فعالیت میکنند یا بخشی به نام ارتباط با رسانه حاضر نشدند که اسرار ویپیانها را لو بدهند. بالاخره بعد از پیگیریهای فراوان از افراد مختلف دریافتیم که این ویپیانها آن چیزی نیست که در ذهن ماست. تصور ما از VPN این است که بتوان فیلترینگ را دور زد اما اینگونه نیست. ویپیانهایی که توسط شورای عالی فضای مجازی ثبت نام و توسط شرکت زیر ساخت با نام ویپیان قانونی عرضه میشود به عنوان یک شبکه داخلی است که به افراد واجد شرایط داده میشود.
افراد خاصی VPN میگیرند
برخی از افراد تا نام ویپیان را میشنوند معنای فیلترشکن در ذهنشان تداعی میشود. ویپیانهای قانونی از این بخش جدا هستند. برای ثبتنام این ویپیانها باید به سایت vpn.ir مراجعه کرد که در آن در خصوص شبکههای اختصاصی و امن برای انتقال اطلاعات سازمان ها روی بستر شبکه عمومی اینترنت به عنوان بخشی از کسب و کار سازمانهای بزرگ اشاره کرده است. در این سایت 4 بخش صفحه اصلی،اخبار ،ثبتنام و تماس طراحی شده که وقتی روی قسمت ثبتنام کلیک میکنید گزینه درخواست ثبت نام ویپیان نمایان میشود. برای ثبت نام در مرحله اول تمامی متقاضیان حقوقی اعم از سازمانها، موسسات، دانشگاهها، نمایندگیهای خارجی و شرکتها باید درخواست خود را در این سایت ثبت کنند و بعد از بررسی و تایید درخواست متقاضیان و تعیین تکنولوژیهای مختلف مورد نیاز این بخشها، مجوز دریافت سرویس از تامینکنندگان تایید صلاحیت شده برای آنها صادر خواهد شد. این در حالی است که این سرویس تا سال گذشته فقط به افراد حقوقی تعلق داشت اما هماکنون این سرویس در اختیار افراد حقیقی هم گذاشته شده است. در خصوص اینکه تاکنون چه تعداد افراد حقیقی و حقوقی برای این VPNها ثبت نام کردهاند اطلاعی در دسترس نیست. در خصوص قیمتهای این VPN ها هم هنوز مبلغ مشخصی تعیین نشده است اما گزارشها حاکی از آن است که مبلغ آن بین 50 تا 100 هزار تومان به صورت ماهانه است. در مورد قیمتهای دقیق این سرویس مسئولان شرکت ارتباطات زیرساخت سکوت را برگزیدند و اظهار بی اطلاعی کردند.
ویپیانها قانونی است یا غیر قانونی؟
در اواخر سال گذشته مهدی اخوان بهابادی دبیر شورای عالی فضای مجازی با اعلام این خبر که ویپیان قانونی در راه است کسبوکار دیگر ویپیانها را کساد کرد و آنها را غیر قانونی خواند. البته این شبکه داخلی تحت نظارت شدید امنیتی بوده و کاربران نمیتوانند وارد سایتهای غیرمتعارف شوند و تنها برخی از سایتها بسته به فعالیت خود در این شبکه قابل اجراست. مسئله اصلی اینجاست که اگر تنها برخی از سایتها قابلیت اجرا با این ویپیانها را دارند پس فیلترینگ چه معنایی میتواند داشته باشد و چه ضرورتی است ماهانه هزینهای برای دسترسی به آن پرداخت شود. البته در این خصوص هم هیچکدام از افرادی که در شرکت ارتباطات زیرساخت فعالیت میکنند پاسخگو نبودند. اما اگر همان سایتها به صورت غیر فیلترینگ کنترل شود بهتر نیست تا اینکه فیلترینگی انجام شود و ویپیانی برای دسترسی به آن سایتها فروخته شود. شما قضاوت کنید.