ایران با اعتدال، الگویی برای خاورمیانه
وضعیتی که از سالهای دور تا امروز در کشورهای خاورمیانه میگذرد گویای بودن و ماندن در مرزهای افراط و تفریط است که خشونت و تزلزل زیادی را نیز بر ثبات سیاسی و اجتماعی این کشورها به جا گذاشته است. نتیجه تبعی چنین افراط و تفریطی دور ماندن از مرزهای توسعه و درگیریهای مداوم درون مرزی و برون مرزی بوده است. کشور ما نیز در بزنگاههای تاریخ تاثیرات مثبت و منفی زیادی در منطقه به جا گذاشته است و البته جایگاه ایران در منطقه چنین تاثیر گذاریای را نیز ایجاب مینماید. اینکه ما چه نقشهایی میتوانیم در منطقه بازی کنیم و چه تاثیری بهجا گذاریم موضوعی است که ارتباط مستقیم با سیاستهای داخلی و خارجی ما دارد. حال که شعار اعتدال به عنوان محوریترین رویکرد دولت یازدهم برگزیده شده است باید این نکته را نیز مد نظر قرار داد که چنانچه ایران موفق شود تا این رویکرد را به سیاستی عملی و موفق در سیاست داخلی و خارجی خود تبدیل نماید قطعا میتواند به عنوان الگویی مورد توجه کارگزاران سیاسی و مردم کشورهای منطقه قرار گیرد.
توجه داشته باشیم که ضریب تاثیر کشورها بر یکدیگر و اعمال نفوذ و قدرت بر دیگران ارتباط مستقیم با وجود ثبات و همگرایی در کشور تاثیرگذار دارد. طبیعتا شعار اعتدال که نیاز قطعی کشورهای منطقه و البته ایران است چنانچه بتواند به عنوان یک مدل و الگوی عملیاتی در کشور ایران به کار بسته شود و در خلال و انتهای فعالیت دولت یازدهم، بیلانها، حاکی از کاربستهای اعتدال در سیاستهای داخلی و خارجی بوده و این همه قرین موفقیت در برنامههای توسعه کشور باشد، میتواند نقش بارزی را بر تاثیر پذیری کشورهای منطقه از مدل مدیریتی جدید ایران داشته باشد. البته به همان میزان بلکه بیشتر، در صورتی که ایران نتواند در مسیر اعتدال قرار گیرد و ناکامی شدیدی را تجربه نماید چه بسا تاثیر مخربی را بر اعتبار خود در منطقه به جا گذارد. بنابراین زمان آن است تا ایران با قدمتی دیرینه و دارای اعتبار، این بار با حاکم کردن عقلانیت بر کشور سنگ بنای جدیدی را نیز در منطقه از خویش بر جا گذارد که در این صورت خواهد توانست ضمن ایجاد همگرایی در داخل کشور الگوی مناسبی نیز برای دیگر کشورهای منطقه شود و تاثیر و ضریب نفوذ خود را در منطقه افزایش دهد.
در این بین یکی از نکاتی که خط اعتدال را در هم میریزد و در مصر امروز شاهد آن هستیم این است که زمان تسلط همه جانبه یک گروه و حاکم کردن باورها و ذهنیات خودش بر پیکره جامعه و ایجاد انحصارهای گوناگون گذشته است. لذا کشورهای منطقه از جمله ایران برای برقراری خط اعتدال و ماندن در این خط نیازمند آن هستند تا از هرگونه تمامیت خواهی و اِعمال و تحمیل خود بر آحاد جامعه به مرور دوری کنند تا از این طریق پایههای مستحکمی را برای همگرایی ایجاد نمایند و البته ایران میتواند در این زمینه پیشرو باشد.