وضعیت نگران‌کننده تخت جمشید

سال 87 کارشناسان میراث فرهنگی متوجه پدیده فرونشست زمین های اطراف نقش رستم در فارس شدند که تحقیقات بخش آب شناسی دانشگاه شیراز مشخص کرد ایجاد این ترک ها، بر اثر برداشت آب از زمین های اطراف برای کشاورزی است. با اینحال اهمیتی به این موضوع داده نشد تا اینکه سال 91 این ترکها و فرونشست به تخت جمشید نزدیک شد و امروز هم مرکز زمین شناسی و اکتشافات معدنی شیراز اعلام کرد که فرونشست زمین در تخت جمشید رسیده است.

اردشیر اروجی کارشناس میراث فرهنگی گفت:در سالهای اخیر فرونشست زمین در نقاط مختلف فارس مشاهد شده که نمونه آن در محوطه تاریخی نقش رستم در حوالی شهرستان مرودشت فارس بود. اما اکنون مرکز زمین شناسی و اکتشافات معدنی شیراز اعلام کرده که فرونشست زمین به نزدیکی تخت جمشید رسیده است. به نظر شما دلیل آن چیست؟

افت شدید سطح آب زیرزمینی و خشکسالی شدید در این سالها موجب شد تا نشستی در محوطه نقش رستم، بعضی منازل مسکونی در روستای شول ایجاد شود و مردم محلی را نگران کند. اما با بی توجهی به محیط زیست در سالهای گذشته و ادامه برداشت بی رویه از آبهای زیرزمینی سال 1391 در فاصله 200 متری از صفحه اصلی تخت جمشید شکافی موازی با صفحه به طول 150 تا 200 متر، نمایان شد و این فرونشست به تخت جمشید هم رسید. اما باز هم برداشت از دشتهای اطراف ادامه پیدا کرد و الان زمینهای اطراف تخت جمشید قدرت خودترمیمی را از دست داده اند که بسیار خطرناک است.

وزارت نیرو برداشت آب از دشت مرودشت در کنار تخت جمشید و کلا تمام دشتها را ممنوع کرده است تا شاید با ریزش بارندگی، دوباره این تعادل برقرار شود. هرچند که وزیر نیرو اعلام کرده با اجرای درست این قانون، 20 سال طول می کشد تا به 30 سال گذشته بازگردیم از این رو خودترمیمی زمینهای اطراف تخت جمشید هم زمان طولانی نیاز دارد. اما باید به طور طبیعی این کار انجام شود و تنها کمک برخورد قاطع با متخلفانی است که از آبهای زیرزمینی برداشت بی رویه آب دارند.